Blog naukowo-techniczny

Seminarium Spawalnicze oraz inne listopadowe sympozja branżowe

2012-01-17T05:49:00.000-08:00

Za nami kolejna, tym razem rekordowa edycja Seminarium Spawalniczego zorganizowana przez firmę ABB we współpracy z integratorami ESAB, Abicor Binzel oraz Roboprojekt. W trzydniowym spotkaniu, które odbyło się w dniach 29.11-01.12 br. w Aleksandrowie Łódzkim, wzięło udział około 150 uczestników – specjalistów z zakresu technologii przetwórstwa metali z różnych gałęzi przemysłu.

Spotkanie w całości poświęcone zostało robotyzacji procesów spawania. Dla firmy ABB oraz jej partnerów istotne było zarówno przekazanie wiedzy teoretycznej, jak i utrwalenie jej za pomocą zajęć praktycznych. Dlatego podczas drugiej części seminarium zorganizowano zadania warsztatowe. Podczas pierwszej części, poprowadzonej przez Marcina Kruczyńskiego, Głównego Specjalisty ds. Zrobotyzowanych Aplikacji Spawalniczych, zaprezentowane zostały zagadnienia związane z robotyzacją procesu spawania. W ramach prezentacji przedstawiono sprzęt niezbędny do konfiguracji stanowisk spawalniczych, w tym nowe modele robotów ABB typu IRB 1600 oraz IRB 2600. Są one dostępne w wariantach „ID”, gdzie okablowanie procesowe jest prowadzone wewnątrz ramienia robota. Ponadto wersja IRB 2600ID ma aż 2 m zasięgu. Przedstawiono oraz scharakteryzowano całą gamę pozycjonerów spawalniczych współpracujących z robotami (sterowanie zintegrowane ze sterowaniem robota). Omówiono także zaawansowane funkcje spawalnicze (SmarTac, WeldGuide) i urządzenia peryferyjne dedykowane do zrobotyzowanych aplikacji spawalniczych.

Jedną z najbardziej interesujących prezentacji przedstawił dr inż. Tomasz Pfeifer z Instytutu Spawalnictwa, który wprowadził słuchaczy w zagadnienia robotyzacji procesu spawania metodą MAG. Podkreślił ekonomiczne aspekty wpływające na zwrot kosztów z inwestycji w stanowiska do spawania zrobotyzowanego. Dużą wartością tej prezentacji było precyzyjne i dogłębne zdefiniowanie sposobów obliczania kosztów spawania. Jest to ważne zagadnienie, gdyż metodyki analizy kosztów spawania oraz oceny efektywności wdrożeń zrobotyzowanych stanowisk spawalniczych są niezbędnym narzędziem stwarzającym możliwość właściwego doboru i wykorzystania zrobotyzowanych stanowisk oraz oceny opłacalności wdrożeń.

Reprezentanci firmy ESAB omówili kompatybilne spawalnicze źródła prądu Aristo™ Mig i panele sterowania Aristo W82 oraz scharakteryzowali oprogramowanie do edycji parametrów spawania WeldPoint™. Podczas części praktycznej firma ESAB pokazała spawanie z wykorzystaniem trzech innowacyjnych funkcji, przy zróżnicowanych prędkościach spawania. Swoje rozwiązania w osobnej prezentacji zaprezentowała również firma Abicor Binzel która skupiła się na uchwytach spawalniczych oraz osprzęcie uzupełniającym, takim jak stacje wymiany narzędzi, czy stacje czyszczenia palnika. Natomiast delegat firmy Roboprojekt przybliżył słuchaczom techniczne aspekty robotyzacji i automatyzacji spawanie.

Politechnika Łódzka przedstawiła portfolio uczelni ze szczególnym naciskiem na profil automatyki. Przedstawiciele uczelni zachęcali do poszerzania wiedzy z zakresu wdrażania i eksploatacji zautomatyzowanych, elastycznych systemów wytwórczych. Politechnika posiada liczne pracownie dydaktyczne, które są wyposażone między innymi w robot typu delta IRB 360 oraz sześcio-osiowy robot IRB 2400 wyposażony w pakiet Force Control.

W ramach części warsztatowej uczestnicy mieli okazję zapoznać się z nową celą spawalniczą Flex Arc. Zaprezentowana cela wyposażona była w dwa roboty IRB 1600ID działające w układzie MultiMove (sterowane z jednego kontrolera). Dzięki wszystkim przewodom zintegrowanym wewnątrz ramienia robota, ruchy robota ID mogą być precyzyjnie przewidziane (nie istnieje ryzyko zahaczenia przewodami o inne elementy celi). W zaprezentowanej celi FlexArc zastosowany został pozycjoner typu IRBP R-600. Pozycjoner ten posiada dwie stacje robocze. Zaprojektowano go tak, aby po jednej stronie mógł pracować robot a po drugiej operator, który zdejmuje bądź zakłada obrabiany element. Przedmiot zamocowany na każdym ze stołów może być on dowolnie obracany w osi równoległej do podłoża. Zaprezentowana cela spawalnictwo FlexArc wyposażona została w najnowocześniejsze rozwiązania, które czynią proces spawania powtarzalnym i bezawaryjnym. Jednym z takich urządzeń jest układ serwisowania palnika TSC wraz z układem do korekcji punktu TCP – BullsEye.

W trakcie seminarium zaprezentowane zostały również roboty lakierniczy IRB 580 oraz robot IRB 140 wyposażony w pakiet Force Control. Pakiet ten ułatwia programowanie i automatyczne generowanie trajektorii przy obróbce krawędzi i powierzchni detali o złożonym kształcie. Ma to szczególne znaczenie w przypadku robotyzacji takich procesów jak obróbka skrawaniem, polerowanie, gratowanie czy szlifowanie.

Z dużym zainteresowaniem spotkał się praktyczny pokaz Remote Service. W tym systemie robot posiadający funkcję obsługi zdalnej automatycznie zgłasza problemy do centralnej bazy danych. Inicjuje on również wysłanie wiadomości SMS do dyżurnego inżyniera serwisu posiadającego bezpośredni dostęp do szczegółowych danych i rejestru błędów, co umożliwia szybką diagnozę usterki. Od tego momentu ABB może udzielać Klientowi zdalnego wsparcia, co aż w połowie przypadków wystarcza do przywrócenia pełnej sprawności produkcyjnej robota. Może też ingerować bezpośrednio w system sterowania robotem.

Jeśli koniecznym będzie wymiana części, to może ona zostać wysłana z lokalnego magazynu lub z jednego z magazynów centralnych, a inżynier serwisu zostanie w odpowiedniej chwili wysłany do Klienta w celu jej szybkiego zainstalowania. Podczas części praktycznej uczestnicy mogli cały czas swobodnie konsultować się z ekspertami firmy ABB oraz jej partnerami ESAB, Abicor Binzel oraz Roboprojekt.

Warto również wspomnieć o seminarium zorganizowanym 15 listopada br. przez wydawnictwo Trade Media International Holdings, na którym firmę ABB reprezentował kierownik ds. sprzedaży i marketingu - Michał Ochmański. Spotkanie miało na celu przedstawienie uczestnikom najlepszych a zarazem sprawdzonych rozwiązań zrobotyzowanych, które są zoptymalizowane na potrzeby aplikacji konkretnego typu. Podczas prezentacji przedstawiono najważniejsze aspekty efektywnego wykorzystania robotyzacji w różnych gałęziach przemysłu w postaci kompletnych zestawów aplikacyjnych – zrobotyzowanych oferowanych wraz z uruchomieniem i oprogramowaniem. Podsumowaniem było godzinne spotkanie dyskusyjne, w trakcie którego przedstawiciel ABB odpowiadał na pytania Klientów.

Ciekawym wydarzeniem okazała się Konferencja AUTOMOTIVE pt.: „Transfer Wiedzy w branży motoryzacji: nowe wyzwania - nowe inwestycje nowe perspektywy współpracy”. Odbyła się ona 16 listopada br. w ramach projektu realizowanego przez Wydział Gospodarki Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego „Automotive Silesia Region” w Centrum Targowo-Wystawienniczym Expo Silesia w Sosnowcu. Przedstawiciel firmy ABB zreferował tam najważniejsze punkty efektywnego wykorzystania robotyzacji w różnych gałęziach przemysłu w postaci kompletnych zestawów aplikacyjnych - cel zrobotyzowanych - oferowanych wraz z uruchomieniem i oprogramowaniem. Serdecznie zapraszamy na kolejną edycję Seminarium Spawalniczego, która odbędzie się w 2012 roku.

Źródło: ABB Sp. z o.o.

Kia Sportage oraz nowy sedan Kia Optima otrzymały ‘red dot award’

2011-11-21T05:04:00.000-08:00

W tegorocznym niemieckim konkursie wzornictwa przemysłowego „red dot award” najwyższe wyróżnienia w dwóch kategoriach formalnych otrzymała firma Kia Motors Corporation. Nagrody ‘red dot award’ przyznawane przez składające się z uznanych, międzynarodowych ekspertów designu jury zdobyły: kompaktowy SUV Kia Sportage oraz nowy sedan Kia Optima. Wyróżnienie specjalne przypadło modelowi Kia Optimia, który zdobył tytuł red dot „Best of the Best” (najlepszy wśród najlepszych) − nagrodę ekskluzywną, do której kwalifikować się mogą tylko najdoskonalsze produkty każdej z konkursowych kategorii.

Łącznie z wyróżnieniami ‘red dot’ dla modelu Kia Soul w roku 2009 oraz modelu Kia Venga w 2011 oznacza to, że nagrodę ‘red dot’ otrzymały kolejno już cztery samochody marki Kia. Warto wspomnieć, że Kia Optima i nowa Kia Sportage są także laureatami nagród ‘iF product design award’ z grudnia 2010 roku.

„Możemy być naprawdę dumni z nagród ‘red dot’ dla Optimy i Sportage, ponieważ jest to wspaniały dowód osiągnięć naszych projektantów z całego świata oraz potwierdzenie słuszności przyjętej strategii designu.” – powiedział Peter Schreyer, naczelny stylista (CDO) Kia Motors – „Szczególnie ekscytujące jest wyróżnienie ‘najlepszy wśród najlepszych’ dla naszego nowego sedana. Kia Optima emanuje zuchwałą i atletyczną energią, a jej proste lecz płynne linie oraz elegancka lecz nieskomplikowana bryła przyciąga uwagę podobnie jak doskonale skrojony, włoski garnitur dżentelmena.”

Thomas Oh, wiceprezes i dyrektor operacyjny (COO) Kia Motors Corporation podkreśla znaczenie designu w kategoriach pozycji rynkowej marki Kia. „Nagrody red dot to wspaniały sukces naszej marki. To kolejny, niezależny dowód uznania wobec prawdziwie przełomowego wzornictwa lecz także i dla wyjątkowej wartości produktu, jaką oferuje Kia w stosunku do żądanej ceny. Specjalna nagroda dla Kii Optima nadawać będzie z pewnością dodatkowego rozmachu jej premierze na rynkach światowych w niezmiernie konkurencyjnym segmencie D.”

„red dot award”: nagroda ceniona bez względu na stronę świata

Uważany za jeden z największych konkursów światowego wzornictwa przemysłowego ‘red dot design award’ firmowany jest przez niemiecki Design Centre of North Rhine-Westphalia, a jego początki sięgają 1955 roku. Konkurs tegoroczny przyciągnął około 1700 producentów przemysłowych z 60 krajów całego globu, którzy nadesłali łącznie 4433 zgłoszeń w różnych kategoriach produktowych.

Rozdziału nagród dokonał tradycyjnie międzynarodowy skład sędziowski uznanych ekspertów designu na podstawie takich kryteriów, jak innowacyjność, funkcjonalność, ekologiczne samochody ergonomia, trwałość, stopień oddziaływania na środowisko naturalne oraz intuicyjność użytkowania i obsługi. Tylko produkty o najwyższym standardzie designu mają szanse kwalifikacji do prestiżowego konkursu ‘red dot award’.

Technologia „Idle Stop & Go” w samochodach Kia już w Polsce

2011-11-21T04:32:00.000-08:00

Do salonów Kia w całej Polsce trafił do sprzedaży cee’d z systemem ISG (Idle Stop & Go). Auto otwiera linie samochodów Kia Eco Dynamics, które są jeszcze bardziej przyjazne środowisku i oczywiście zużywają mniej paliwa. Do cee’da ISG dołączą w przyszłości samochody hybrydowe i modele napędzane ogniwami paliwowymi.

KIA cee’d jest jednym z pierwszych modeli w Europie, w którym wprowadzono do seryjnej produkcji system automatycznego wyłączania i włączania silnika ISG. Głównym zadaniem systemu jest obniżenie kosztów eksploatacji samochodu i ochrona środowiska naturalnego poprzez zmniejszenie zużycia paliwa, niepotrzebnie spalanego w trakcie postoju na biegu jałowym np. na czerwonym świetle lub w trakcie zatrzymywania pojazdu podczas jazdy w korkach.

Samochody Kia cee’d ISG dostępne są z silnikami benzynowymi o pojemności 1,4 oraz 1,6 litra w całej gamie nadwoziowej: pięciodrzwiowy hatchback, pięciodrzwiowy sporty wagon oraz trzydrzwiowy pro_ceed. System ISG dodany jest w polskich cennikach cee’da jako opcja i jego koszt wynosi 1300 zł. Wszystkie egzemplarze cee’da ISG wyróżniają się umieszczonym na klapie bagażnika logiem cee’d ISG.

Oferowany przez Kia innowacyjny system ISG automatycznie wyłącza silnik, gdy przechodzi on w bieg jałowy po zatrzymaniu pojazdu lub jego prędkość nie przekracza 4 km/h, dźwignia zmiany biegów znajduje się w pozycji „luz” a pedał sprzęgła jest wciśnięty. W typowych warunkach ruchu miejskiego – częstym ruszaniu i zatrzymywaniu – działanie ISG obniża zarówno zużycie paliwa jak i emisję spalin do otoczenia nawet o 15 procent.

Ważnym elementem systemu ISG w KIA cee’d jest „inteligentny” rozrusznik, sterowany przez unowocześniony moduł kontrolny (ECU), który w sposób ciągły monitoruje status zespołów samochodu. Po zatrzymaniu się pojazdu – na przykład pod światłami na skrzyżowaniu – to właśnie moduł ECU, w oparciu o zbierane informacje, decyduje o celowości wyłączenia silnika. Istotną funkcją nowej konstrukcji, wysokowydajnego i równie „sprytnego” alternatora jest ograniczenie zapotrzebowania na prąd podczas przyspieszania oraz doładowywanie akumulatora w trakcie hamowania. Przewidziany jest również odpowiedni margines bezpieczeństwa: jeżeli zapas pozostałej w akumulatorze energii spada poniżej 75% wartości maksymalnej albo ilość energii nie wystarczy na kolejne uruchomienie silnika – program Idle Stop & Go nie będzie kontynuowany. W samochodzie zatrzymanym, po wciśnięciu pedału sprzęgła rozruch silnika następuje automatycznie i bez żadnej zwłoki, ponieważ proces ten odbywa się w czasie załączania przez kierowcę pierwszego biegu w skrzyni przekładniowej.

Ekologiczne samochody KIA cee’d z systemem ISG wyposażone są w nowej generacji pięciostopniową, manualną skrzynię biegów o zmniejszonej masie, która z nawiązką kompensuje ciężar dodatkowych komponentów układu ISG. Skrzynia ta jest produkowana w Europie i waży o 5 kilogramów mniej niż konstrukcja poprzednia, posiada też nowy mechanizm selekcji przełożeń. Siła potrzebna do ich zmiany została znacznie zredukowana, wybieranie biegu piątego i wstecznego jest wyraźnie ułatwione, można także odczuć poprawę ogólnej jakości pracy przekładni.

Renault dąży do zerowej emisji CO2

2011-07-11T05:20:00.000-07:00

Wieloletnie wysiłki pozwoliły Renault ponownie zająć pod koniec 2008 roku miejsce wśród trzech producentów mogących się poszczycić najniższą emisją CO2. 60% samochodów sprzedanychw Europie przez Grupę (Renault i Dacia) w 2008 roku stanowiły ekologiczne samochody emitujące poniżej 140 g CO2/km (w porównaniu do 48% w 2007 roku). 20% samochodów sprzedawanych obecnie przez Grupę w Europie, emituje poniżej 120 g CO2/km. Jednocześnie Renault kontynuuje realizację strategii zdecydowanego zmniejszenia emisji CO2 i prowadzi prace nad samochodem elektrycznym.

Renault prezentuje podzespoły mechaniczne przystosowane do nowych oczekiwań klientów.

Dzięki technologii określanej mianem downsizingu, przyjemności i osiągi mogą kojarzyć się z pojęciami takimi jak „ekonomia” i „ekologia”. Silnik TCe 100, dostępny w modelu Renault Twingo, Clio i Modus, a od niedawna także w silnik TCe 130 montowany w Nowym Renault Megane i Scenicu jest owocem doświadczenia Renault w dziedzinie silników z doładowaniem, które pozwala zaproponować klientom gamę oszczędnych, a jednocześnie dynamicznych i dostępnych dla wszystkich jednostek napędowych. W politykę tę logicznie wpisuje się nowa gama silników wysokoprężnych dCi, już wcześniej cenionych za osiągi i umiarkowany apetyt na paliwo, która została jeszcze bardziej udoskonalona i dostosowana do standardów emisji zgodnych z normą Euro5.

Znak Renault eco² pozwala klientowi rozpoznać najbardziej przyjazne środowisku pojazdy w gamie. Renault eco² oznacza, że marka Renault wkracza w nowy etap działań mających na celu zredukowanie szkodliwego wpływu pojazdu na środowisko, przez cały długi cykl jego eksploatacji: począwszy od projektu i produkcji, a kończąc na etapie recyklingu. Zmniejszenie niekorzystnego oddziaływania samochodu na środowisko na każdym etapie jego życia – to zobowiązanie wpisane w program Renault eco².

Renault w dalszym ciągu realizuje także politykę wprowadzania przełomowych rozwiązań w zakresie redukcji emisji CO2, czego wyrazem są prace nad pojazdem o napędzie elektrycznym. Utworzenie w ramach Aliansu nowej struktury (Alliance Powertrain Planning Office, APPO), która zacznie działać z dniem 1 kwietnia 2009 roku, ma na celu wzmocnienie korzyści wynikających z Aliansu, w ramach prac nad termicznymi i elektrycznymi podzespołami.

Z.E. Concept (Zero Emission Concept) to samochód elektryczny „by Renault” - sprawny i prosty w użytkowaniu samochód o zerowej emisji. Opracowany na bazie Nowego Renault Kangoo be bop, Z.E. Concept został zaprojektowany jako samochód elektryczny w celu zmniejszenie zużycia energii do koniecznego minimum przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiedniego komfortu.

Ponieważ zużycie energii przez dodatkowe układy (oświetlenia, ogrzewania, klimatyzacji) ma kluczowe znaczenie dla zużycia paliwa, Z.E. Concept oznacza optymalizację gospodarowania energią, co przekłada się na zwiększenie zasięgu pojazdu. Z.E. Concept oferuje liczne funkcjonalności dostarczające potrzebnych informacji, które mogą być wykorzystywane w interaktywny sposób. Z.E. Concept jest wyposażony w silnik elektryczny o mocy 95 KM (70 kW), rozwijający moment obrotowy 226 Nm, a także w akumulatory litowo-jonowe.

Od stycznia 2008 roku, Alians Renault-Nissan zawarł umowy z szeregiem państw lub regionów (Izrael, Dania, Portugalia, prefektura Kanagawa w Japonii, stan Tennessee i Oregon w Stanach Zjednoczonych, Monako i inne), które umożliwią masową sprzedaż samochodów elektrycznych, począwszy od 2011 roku. Kontakty z innymi partnerami, takimi jak EDF we Francji lub Energie Ouest Suisse w Szwajcarii, pozwalają liczyć w przyszłości na współpracę, która pozwoli opracować rozwiązanie zapewniające mobilność w niedalekiej przyszłości (sieć punktów ładowania, miesięczny ryczałt kilometrowy na wzór abonamentu telefonicznego, itp.)

Renault pracuje także nad paletą rozwiązań, które umożliwią każdemu klientowi znalezienie pojazdu najlepiej dostosowanego do jego indywidualnych potrzeb. Począwszy od stycznia 2009 roku, Renault poszerza gamę oferowanych przez siebie pojazdów zasilanych biopaliwami. W przypadku modeli Modus, Nowego Renault Kangoo i Nowego Renault Megane oferta będzie dotyczyć bioetanolu, zaś w przypadku Nowej Laguny i Nowego Kangoo - biodiesla.

Wiele innych projektów świadczy o naszym zaangażowaniu w problematykę ochrony środowiska.

Wyrobienie u kierowcy prostych i skutecznych nawyków pozwala zredukować zużycie paliwa nawet o 20%. Renault zaproponuje swoim klientom szkolenie w zakresie eko-jazdy w różnych formach (dni otwarte eko-jazdy lub szkolenie na symulatorze – będą stopniowo udostępniane w sieci handlowej Renault w 2009 roku).

Hybrydowa koncepcja Kia ‘Ray’ na salonie samochodowym w Chicago

2011-07-05T11:36:00.000-07:00

Jedną z nowości prezentowanych przez Kia Motors na Salonie Samochodowym Chicago Auto Show 2010 będzie koncepcyjny samochód Kia ‘Ray’ o napędzie hybrydowym typu plug-in. Pojazd ten stanowi doskonały przykład zastosowania nowoczesnych technologii, które umożliwiają obniżenie zużycia paliwa i emisji spalin do atmosfery.

Jako następca koncepcji napędzanej ogniwami paliwowymi Kia Borrego (FCEV) oraz hybryd: Forte LPI Hybrid, benzynowej Kia cee’d Hybrid oraz dieslowskiego (twin turbo) Kia Sorento Hybrid, prototypowy ‘Ray’ jest odważnym połączeniem nowatorskiego designu z zaawansowaną inżynierią w formie futurystycznego czteromiejscowego sedana klasy kompaktowej – zaprojektowanego na bazie platformy samochodu Kia Forte.

Kia ‘Ray’ została zbudowana z materiałów lekkich oraz pochodzących z recyklingu, a w szklanym panelu dachowym umieszczono baterię sześciokątnych ogniw słonecznych, dostarczającą energii dla oświetlenia pojazdu i klimatyzacji wnętrza. Pozwala to zwiększyć zasięg jazdy do ok. 1200 kilometrów.

„Już w procesie projektowania warto przewidzieć to, czego ludzie będą oczekiwać w przyszłości z perspektywy ekologii, ponieważ wszystkich obchodzi problem emisji dwutlenku węgla.”– powiedział Peter Schreyer, szef ds. projektowania (CDO) Kia Motors Corporation – „Ekologia nie wymaga dzisiaj ostentacji, tak więc Kia ‘Ray’ jest realną propozycją „zielonych” rozwiązań dla współczesnych klientów, zainteresowanych ochroną środowiska naturalnego.”

Pod względem stylistycznym – elegancki i aerodynamiczny ‘Ray’ wyróżnia się równymi i gładkimi powierzchniami nadwozia bez zbytnio ostrych krawędzi, opływową sylwetką oraz zaznaczonym zarysem tylnych błotników, przechodzących w podniesioną – dla redukcji zawirowań powietrza – linię pokrywy bagażnika.

Innowacyjne wyposażenie obejmuje m.in. dotykowy ekran sterowania funkcjami pojazdu, układ kierowniczy typu drive-by-wire, atermiczne szyby nowej generacji oraz akumulatory polimerowe litowo-jonowe – elementy zwiastujące kierunki przyszłościowych technologii w pojazdach marki Kia. Jako hybryda typu plug-in Kia ‘Ray’ może za jednym naładowaniem akumulatorów przejechać 80 kilometrów (50 mil) korzystając tylko z napędu elektrycznego, a przy użyciu obu systemów napędu zasięg jazdy wzrasta do 1200 km przy średnim zużyciu paliwa rzędu 1,398 l/100 km.

Nadwozie inspirowane aeronautyką

Przysadzista i zmysłowa, jednobryłowa sylwetka Kia ‘Ray’ zapowiada wyraźnie lepsze właściwości aerodynamiczne niż wyższe i mniej opływowe karoserie innych pojazdów z napędem hybrydowym.

Elementem designu w stylu EcoDynamics jest szklana powłoka między zderzakiem a podszybiem okrywająca świetlne logo Kia oraz ciągnąca się aż do krawędzi tylnego okna tafla szklana szyby czołowej i dachu, dająca pasażerom poczucie otwartości i przestrzeni.

Oszklenie kabiny oraz wydłużona „rufa” pojazdu wpływają na poprawę ogólnej aerodynamiki, w czym swój udział także mają – jednoczęściowa, ‘gładka jak szkło’ zintegrowana płyta osłonowa podwozia, stosunkowo wąskie opony oraz niemal płaska powierzchnia obręczy kół. Światła główne przesuwają się nieco do tyłu, by odsłonić wloty powietrza chłodzącego w momencie startu silnika benzynowego. Z tyłu natomiast – nadmiernym zawirowaniom powietrza zapobiega podnoszony przy wyższych prędkościach jazdy spojler pokrywy bagażnika w kształcie litery ‘U”.

Zamiast lusterek zewnętrznych i klamek drzwiowych na słupkach przednich przewidziano pozwalające bezpiecznie zmieniać pasy ruchu i otwierać drzwi kamery video z detektorami ruchu. Efekt aerodynamiczny tego rodzaju rozwiązań porównać można do ‘samolotu na kołach’. Otwór drzwi przednich otrzymał przemyślne wycięcie na stopy kierowcy / pasażera, które ułatwia wsiadanie do środka. Obszerne drzwi tylne zawieszono na słupkach „C” (czyli otwierają się ‘pod wiatr’), by nie tylko dodać stylu, ale i zwiększyć wygodę zajmowania miejsc w drugim rzędzie kabiny.

W Kia ‘Ray’ zastosowano nowe rozwiązania schładzania kabiny obejmujące m.in. powłoki nano-laminowane i glazurowane – aby radykalnie ograniczyć oddziaływanie nasłonecznienia i pokazać, jak bardzo schładzanie wnętrza pojazdu zmniejsza obciążenie systemu klimatyzacji, a tym samym także i emisję dwutlenku węgla (tzw. efekt cieplarniany). W pojeździe zaparkowanym na słońcu wewnętrzny system chłodzenia wspomagany jest energią pochodzącą z dachowej baterii słonecznej.

Wnętrze pełne lekkości i przestrzeni

Aby stworzyć wrażenie czystości, a zarazem ograniczyć pochłanianie ciepła słonecznego i obciążenie klimatyzacji – we wnętrzu Kia ‘Ray’ zastosowano ekologiczne samochody pochodzące z recyklingu materiały w chłodnych odcieniach bieli. Zawieszone na progach bocznych fotele przednie i tylne wykonane są z lekkich kompozytów i elastomerów, sprawiając wrażenie „pływania” w przestrzeni kabiny pasażerskiej.

Przyjazne środowisku materiały wystroju wnętrza idealnie współgrają z lekkim, dotykowym ekranem sterującym obejmującym m.in. „przycisk” start/stop napędu oraz dwustabilny przełącznik skrzyni przekładniowej. W konsoli centralnej umieszczono zaawansowany system infotainment Kia UVO z oprogramowaniem Microsoft®, umożliwiający głosowe i dotykowe zarządzanie plikami muzycznymi oraz bezprzewodowe sterowanie funkcjami telefonii komórkowej.

Kolejnym „zielonym” rozwiązaniem technologicznym w Kia ‘Ray’ jest nowy system dźwiękowy GreenEdge™ marki Infinity®, obejmujący m.in. głośniki o obniżonym poborze mocy, a więc i emisji ciepła przy większej skuteczności akustycznej – potęgujące efekt synergii w układzie wzmacniacz - głośniki - pojazd. Oszczędność energii sięga 50% w porównaniu ze ‘zwykłymi’ głośnikami Infinity, a ograniczenie wydajności niezbędnego chłodzenia pozwala zmniejszyć masę wzmacniacza mocy.

Wzorowana na heksagonalnych komórkach plastra miodu, „oddychająca” struktura materiałów kabiny, drzwi i foteli umożliwia skuteczne obniżenie masy własnej pojazdu. Zapewniając spójność wzorniczą wystroju – jest równocześnie istotnym akcentem dekoracyjnym wnętrza. Zastosowane materiały o matowej fakturze – w tym biała ekologiczna skóra – są miękkie w dotyku, wytwarzając atmosferę gościnnego i spokojnego luksusu.

Napęd hybrydowy

Samochód koncepcyjny Kia ‘Ray’ napędzany jest 153-konną jednostką GDI (Gasoline Direct Injection) o konstrukcji aluminiowej, skojarzoną z bezstopniową skrzynią przekładniową (CVT) i współpracującą z silnikiem elektrycznym o mocy 78 kW.

Napędzane są koła przednie, a w zależności od warunków jazdy moc pochodzi z silnika spalinowego lub elektrycznego albo z obu silników jednocześnie.

‘Ray’ wyposażony jest w oszczędzający moc silnika system sterowania alternatora oraz wskaźnik punktu zmiany biegów, zachęcający do możliwie ekonomicznej eksploatacji pojazdu, czemu sprzyja również specjalne ogumienie o niskich oporach toczenia „wąskiego” rozmiaru 195/50 R20 z bieżnikiem heksagonalnym.

Trzy nowoczesne jednostki napędowe dla Kia Picanto nowej generacji w Europie

2011-05-25T04:15:00.000-07:00

Picanto nowej generacji pojawi się w Polsce w drugim kwartale tego roku a nabywców tego pojazdu ucieszy wyraźne obniżenie emisji CO2 − na równi z ograniczeniem zużycia paliwa. W porównaniu ze swym poprzednikiem nowe Kia Picanto poddane zostało istotnym zmianom konstrukcyjnym, a jego niezwykła stylizacja napawa poczuciem solidności i „dojrzałości”. Efektem wydłużenia karoserii i rozstawu osi jest wyższy komfort jazdy oraz zwiększona o 27% pojemność ładunkowa. Oferowany po raz pierwszy w dwóch wersjach nadwoziowych − pięcio- i trzydrzwiowej − samochód ten zyskał realną szansę konkurowania z najlepszymi konstrukcjami w globalnym, „miejskim” segmencie „A”. Światowa premiera nowego Picanto odbędzie się 1 marca podczas 81. genewskiego salonu samochodowego.

Wybór jednostek eko auto napędowych dla klientów europejskich obejmie trzy nowe, ekonomiczne silniki serii Kappa, oferowane w zależności od zapotrzebowania poszczególnych rynków: dwa trzycylindrowe o pojemności 1 litra (benzynowy i ‘bi-fuel’ czyli alternatywnie zasilany gazem LPG lub benzyną) oraz czterocylindrowy, benzynowy o pojemności 1,2 litra. Silniki te współpracują z pięciostopniową przekładnią manualną lub czterostopniową automatyczną, która dostępna będzie w Europie tylko w zestawie z jednostką o pojemności 1,2 litra.

Ich moc maksymalna mieści się w przedziale 69-85 KM przy momencie obrotowym w zakresie 94-121 Nm. Znacznie obniżona emisja dwutlenku węgla dla seryjnych odmian modelowych nowego Picanto wynosi 95-105 g/km. Jednolitrowy silnik ‘bi-fuel’ ma moc 82 KM i moment 94 Nm, a dodatkowym czynnikiem ograniczającym koszty eksploatacji jest jego niskie zużycie paliwa, wahające się w granicach 4,2-5,9 l/100 km.

Stworzony i promowany przez Kia Motors system ISG dostępny będzie dla wszystkich odmian modelowych oferowanych na rynkach Europy. ISG pozwala obniżyć emisję CO2 do poziomu 90-100 g/km (i zużycie paliwa do 4,1-5,6 l/100 km), tak więc cała gama Picanto kwalifikuje się do stosowanych w niektórych krajach ulg podatkowych.

Picanto z pewnością będzie bardzo konkurencyjnym i groźnym graczem w popularnym segmencie „A”. Obok ekonomicznych jednostek napędowych wyróżniać się będzie intrygującą stylizacją karoserii, standardem wystroju wnętrza oraz wyposażeniem godnym samochodu wyższej klasy: światła do jazdy dziennej wykonane w technologii LED, siedem poduszek powietrznych i wiele innych. Tym samym Kia Picanto utrzyma tradycyjną już reputację prawdziwie atrakcyjnej wartości dla nabywcy za godziwą cenę.

Astronomiczne odkrycie polskich gimnazjalistów

2010-07-17T01:46:00.000-07:00

Mieszczące się na Harwardzie Minor Planet Center - gromadzące dla Międzynarodowej Unii Astronomicznej i NASA dane m.in. o asteroidach - potwierdziło właśnie odkrycie planetoidy przez uczniów gimnazjum w Sierpcu. Nowy obiekt to tzw. MBA, czyli "ciało pasa głównego" (ang. main belt asteroid). Gimnazjaliści odnaleźli asteroidę 18 czerwca, jednak na ostateczne potwierdzenie odkrycia musieli poczekać dwa tygodnie. O ich sukcesie poinformował dr Patrick Miller, pracownik Hardin-Simmons University w Teksasie i kierownik programu "International Astronomical Search Collaboration" (IASC). Nowo odkryte ciało otrzymało oznaczenie 2010 MN2.

Uczniowie Gimnazjum Miejskiego im. Mikołaja Kopernika w Sierpcu, pracujący pod opieką nauczyciela fizyki i astronomii Józefa Urbańskiego, w ostatnich dniach odnieśli także inny sukces. Zespołowi w składzie: Aleksandra Kopycińska, Michał Lewandowski, Hubert Przygucki, Krzysztof Urbański i Piotr Woźnicki udało się zdjąć z listy "killerów", czyli planetoid potencjalnie zagrażających Ziemi, asteroidę NEO 2010 MF1.

"Dzięki weryfikacji wykonanej przez uczniów mamy pewność, że ten obiekt nigdy nie uderzy w Ziemię" - tłumaczy dr hab. Lech Mankiewicz, dyrektor Centrum Fizyki Teoretycznej PAN w Warszawie i jeden z polskich koordynatorów programu Hands-On Universe - Europe, w ramach którego szkoły biorą udział w kompaniach IASC.

To nie pierwsze osiągnięcia uczniów z Sierpca, gdzie obok gimnazjalistów małym ciałom Układu Słonecznego przyglądają się także uczniowie Liceum Ogólnokształcącego im. mjr Henryka Sucharskiego (m.in. potwierdzenia dwóch NEO - 2009SK i 2009UD19).

Sukcesy w kampaniach IASC ("NEO Confirmation Campaign" i "International Asteroid Search Campaign") mają także zespoły z innych polskich miejscowości - w ciągu kilku ostatnich lat udało się im odkryć kilkadziesiąt planetoid i potwierdzić orbity kolejnych kilkudziesięciu obiektów.

"Kiedy kończyła się poprzednia kampania, dr Miller zapytał, czy któryś z zespołów nie chciałby kontynuować prac także na początku wakacji. Zgodziliśmy się i teraz wiemy, że było warto" - powiedział Józef Urbański.

"Obawiam się tylko, że zaangażowanie uczniów i pana Urbańskiego - zwieńczone takimi sukcesami - może pozostać niezauważone w obliczu finału kampanii wyborczej. Szkoda, bo to wiedza bezcenna nie tylko dla naukowców, ale de facto dla nas wszystkich. Po cichu liczę jednak na ciszę wyborczą" - dodaje Mankiewicz.

Projekt IASC powstał dzięki współpracy instytucji ze Stanów Zjednoczonych i Unii Europejskie: Hardin-Simmons University, Lawrence Hall of Science (University of California, Berkeley), Astronomical Research Institute, Global Hands-On Universe Association (Portugalia), Sierra Stars Observatory Network i Astrometrica (Austria).

Polskie szkoły uczestniczą w IASC dzięki programowi Hands-On Universe - Europe, w ramach którego udostępniane są nowoczesne narzędzia dydaktyczne wspomagające nauczanie przedmiotów ścisłych - np. program webkamerkowych obserwacji astronomicznych czy program wykorzystujący zdalnie sterowane teleskopy i radioteleskopy.

Prof. Kurzydłowski o szansach Polski w nanotechnologii

2010-07-12T10:09:00.000-07:00

Perspektywy rozwoju nanotechnologii w Polsce są dobre. Luka technologiczna między nami, a krajami najbardziej zaawansowanymi w tej dziedzinie jest względnie mała. Mamy też wysoki poziom badań naukowych, a zainteresowanie przemysłu ich wynikami skłania do optymizmu - uważa prof. Krzysztof J. Kurzydłowski z Wydziału Inżynierii Materiałowej Politechniki Warszawskiej. Podczas niedawnego konwersatorium PW naukowiec mówił m.in. o tym, czym jest nanotechnologia oraz jakie konsekwencje i korzyści ze sobą niesie.

Zdaniem prof. Kurzydłowskiego, dziś na naszych oczach dokonuje się swoista "rewolucja" w obszarze techniki związanej z nanotechnologiami, porównywalna z tą, z która dotyczy tzw. technik wirtualnych. Liczba publikacji i patentów naukowych w nanotechologii z roku na rok jest coraz większa. Jak podkreślił naukowiec, nie jest to przejaw chwilowej nano-mody (choć i taka też występuje, bo tematy badawcze są "zaraźliwe"), ale stała tendencja.

Nanotechnologia to wytwarzanie materiałów o budowie kontrolowanej w skali nanometrycznej, o wymiarach rzędu miliardowych części metra (dla przykładu: w jednym nanometrze mieści się 10 atomów). To nano-cząstki, nano-włókna, nano-ziarna, nano-warstwy, nano-ageregaty, nano-kompozyty. Ich wymiary są porównywalne z wymiarami struktur biologicznych - na przykład żywych komórek. Uzyskiwane dziś przykładowo w laboratoriach nanorurki węglowe mają średnice rzędu 500 nanometrów, czyli tyle samo co średnice nici pajęczych - tłumaczył prelegent.

Zauważył przy tym, że zejście do tak niewielkich wymiarów niesie ze sobą różne skutki.

Jedną z konsekwencji jest konieczność uwzględniania praw rządzących nanoświatem. Cząstki nanomateriałów są tak blisko siebie, że zaczynają nawzajem na siebie oddziaływać. Istotnego znaczenia nabierają więc na przykład procesy dziejące się na granicach ziaren oraz w obszarach je rozdzielających - tłumaczył prof. Kurzydłowski. Jak dodał, w nanomateriałach dochodzi też m.in. do zmian rozkładu spinów magnetycznych, objętości właściwej (w tej samej objętości da się upakować np. milion razy więcej nano-cząstek), wytrzymałości, segregacji zanieczyszczeń i dodatków stopowych.

Według naukowca, niektóre z tych procesów umiemy już wykorzystywać w praktyce, na przykład w produkcji form odlewniczych (zastosowanie nano-proszków eliminuje wady odlewów), wytwarzaniu trwalszych łopatek turbin silników lotniczych poddawanych olbrzymim temperaturom i obciążeniom mechanicznym, sensorów, materiałów przewodzących, kompozytów i żywic epoksydowych. Nad innymi materiałami badania trwają.

W Polsce zaawansowane prace w tej dziedzinie są prowadzone w kilku ośrodkach naukowych, m.in. w kierowanym przez prof. Kurzydłowskiego Zakładzie Projektowania Materiałów na Wydziale Inżynierii Materiałowej PW. W badaniach nad nowymi metodami uzyskiwania nanomateriałów wydział współpracuje m.in. z Instytutem Wysokich Ciśnień PAN.

Prof. Kurzydłowski przypomniał, że 14 września tego roku Politechnika Warszawska będzie organizatorem pierwszego w Polsce, szerokiego forum ludzi nauki i biznesu poświęconego nanotechnologii. Jego celem będzie m.in. pokazanie nano-produktów oraz wskazanie jakie korzyści przynosi nanotechnologia w różnych dziedzinach życia.

Tomasz Rubanowicz pracuje nad dokładniejszymi prognozami mocy wytwórczej farmy wiatrowej

2010-06-17T01:48:00.000-07:00

Nad metodą obliczeniową i narzędziem programowym, które pozwoli przewidzieć moc wytwórczą farmy wiatrowej, pracuje Tomasz Rubanowicz z Wydziału Elektrotechniki i Automatyki Politechniki Gdańskiej. Jego aplikacja może uchronić właścicieli farm wiatrowych przed płaceniem kar umownych wynikających z błędnych założeń. Dokładne prognozy ułatwią operatorom sterowanie siecią elektroenergetyczną i optymalne wykorzystanie zasobów.

Moc farmy wiatrowej zależy w dużej mierze od prędkości wiatru. Błędy prognozy łączą w sobie błąd oszacowania mocy i błąd prognozy pogody. Prognozowanie prędkości wiatru jest bardzo istotne, a osiągnięcie założonego błędu prognozy może poprawić sterowanie rozpływami mocy w sieci.

"Dzięki współpracy z inwestorami będę mógł udoskonalać opracowaną metodę oraz zbudować aplikację, która w przyszłości może być udostępniona każdemu potencjalnemu właścicielowi małej, jak i dużej farmy wiatrowej" - zapowiada w rozmowie z PAP Tomasz Rubanowicz.

Jak tłumaczy, dostępne obecnie aplikacje są drogie i właścicieli małych farm wiatrowych nie stać na ich zakup. Ponadto są one niedokładne i błędy w prognozach sięgają 15-20 proc. Mała dokładność prognoz mocy może mieć dla przedsiębiorstwa negatywne skutki ekonomiczne, wynikające z dodatkowych opłat.

Badacz zamierza zwiększyć dokładność prognoz 24-godzinnych przy zastosowaniu sztucznych sieci neuronowych. Szuka też odpowiedzi na pytanie, czy możliwa jest prognoza z błędem 10 proc. na podstawie standardowej prognozy pogody.

Znane narzędzia wspomagające prognozowanie oparte są na prostym modelu analitycznym. Uwzględnia on tylko charakterystyki turbin, prędkość wiatru, ciśnienie i temperaturę powietrza, co nie zapewnia wymaganej dokładności. Nieco więcej czynników obejmują modele rekurencyjne.

"Zadanie staje się szczególnie trudne, gdy chcemy oprzeć estymację mocy na prognozie pogody dla pewnego obszaru, a nie konkretnej lokalizacji" - stwierdza Rubanowicz.

Jego zdaniem, w modelu prognozy należy uwzględnić nie tylko profil wiatru, kierunek wiatru, przesłonięcie, ale także dynamikę zmian kierunku wiatru. Tak złożony model wymaga zastosowania dynamicznej sieci neuronowej o odpowiedniej strukturze.

Naukowiec, pod kierunkiem prof. nadzw. PG dr hab. inż. Elżbiety Bogaleckiej, prowadzi badania związane z oceną wiarygodności danych produkcyjnych i meteorologicznych, wyborem struktury modelu prognozy; oceną znanych modeli analitycznych, określeniem struktury modelu neuronowego, symulacją i eksperymentem.

Jego celem jest wdrożenie metody obliczeniowej. Opracowane narzędzie będzie użyteczne dla podmiotów odpowiedzialnych za bilansowanie mocy w sieci elektroenergetycznej i dla właścicieli farm wiatrowych.

"Wykorzystanie zbudowanego narzędzia nie ma ograniczeń regionalnych, dotyczy każdej farmy wiatrowej, inna jest tylko próbka ucząca, czyli końcowe parametry sieci" - zapewnia Tomasz Rubanowicz.

Zaznacza, że jego zadanie jest aktualne naukowo, o czym świadczą liczne publikacje międzynarodowe oraz fakt, że temat ten jest często poruszany przez naukowców i inwestorów na konferencjach branżowych.

Brokerzy technologii zwierają szyki

2010-06-10T02:36:00.000-07:00

Powstanie nowego międzynarodowego aliansu na rzecz profesjonalizacji transferu technologii pod nazwą The Aliance for Technology Transfer Proffesionals (ATTP) zostało ogłoszone 27. maja podczas dziesiątej dorocznej konferencji Stowarzyszenia Europejskich Specjalistów Transferu Nauki i Technologii (ASTP) w Paryżu. Polskę reprezentowało stowarzyszenie IP Management.

Jak poinformowała dr Elżbieta Naumowicz z IP Management, celem ATTP jest wspieranie rozwoju branży transferu technologii i jej profesjonalizacja na globalnym rynku. O aliansie związanym z komercjalizacją nauki będzie mowa podczas VII Sesji IP Workshop – bezpłatnych warsztatów organizowanych 11 i 12 czerwca na Politechnice Warszawskiej w ramach PO IG "Centrum Kompetencji Zarządzania Własnością Intelektualną IP Hub”. Gościem sesji będzie Claar-els van Delft, dyrektor generalny ASTP i ATTP.

„Transfer innowacji i wiedzy pozyskanej z badań finansowanych z pieniędzy publicznych jest obecnie ważniejszy niż kiedykolwiek wcześniej – powiedziała Karen Laigaard, prezes ASTP. - Inwestowanie firm we wdrażanie i rozwój innowacji wzmacnia ich konkurencyjność w zglobalizowanym świecie i pozwala łatwiej wprowadzać zmiany i adaptować się do tych zmian. Zatem komercjalizacja badań i transfer wyników badań do przemysłu ożywi rozwój produktów i procesów przyczyniających się do wzrostu ekonomicznego.”

Prezes AUTM, Ashley Stevens, podkreśla, że „poprzez promocję dzielenia się wiedzą w światowej społeczności związanej z transferem technologii, ATTP przyczyni się do pogłębienia profesjonalizacji i promocji transferu technologii i wiedzy pomiędzy nauką a przemysłem w wymiarze globalnym”.

Transfer nowych odkryć i nowej wiedzy z badań laboratoryjnych na rynek komercyjny jest powszechnie uznany za fakt o ogromnym znaczeniu dla światowej ekonomii. Profesjonaliści pracujący nad ułatwieniem tego transferu są tak różni, jak kultury, które reprezentują. Jednakże, by byli efektywni, muszą wykazać się konkretną wiedzą branżową. Z tych powodów grupa wiodących organizacji zajmujących się transferem technologii ukonstytuowała ATTP, wśród nich: europejskie ASTP, amerykańskie AUTM, tajwańskie ATMT, australijskie KCA oraz brytyjskie PraxisUnico.

ATTP zostało ustanowione celem przyciągnięcia i promocji zdolnych jednostek oraz zapewnienia im profesjonalnego szkolenia, w przekonaniu, że zdobyte umiejętności pomogą im wejść do grona Zarejestrowanych Specjalistów ds. Transferu Technologii (RTTP od angielskiego Registered Technology Transfer Professional). Dotąd każda organizacja miała swoje własne kryteria akredytacyjne, natomiast ATTP ustanowi międzynarodowe standardy. W momencie utworzenia ATTP łączy ponad 5000 specjalistów ds. transferu technologii z 67 krajów.

„Profesjonaliści w zakresie międzynarodowego zarządzania własnością intelektualną muszą zmierzyć się zarówno z podażą wynalazków i ich komercjalizacją, jak i popytem gospodarki na innowacje” – podkreśla Bogusław Węgliński, prezes IP Management Polska.

2010-06-06T02:25:00.000-07:00

Z 7 na 8 czerwca dojdzie do bardzo bliskiego spotkania na niebie Jowisza i Urana - informuje dr hab. Arkadiusz Olech z Centrum Astronomicznego PAN w Warszawie. Uran to jedna z najbardziej niedocenianych planet. Choć jest widoczna gołym okiem, mało kto ze zwykłych ludzi widział ją na własne oczy. Jest to efekt jej niewielkiej jasności, bo nawet w maksimum swojego blasku planeta ta świeci niewiele jaśniej od najsłabszych gwiazd widocznych gołym okiem. Chcąc więc dojrzeć Urana musimy mieć dobry wzrok, dobre warunki do obserwacji i przede wszystkim wiedzieć gdzie go szukać.

Teraz nadarza się okazja do odnalezienia Urana, bo świetnym drogowskazem do niego będzie jasny Jowisz. 8 czerwca, o godzinie 11 naszego czasu obie planety, na niebie, będzie dzieliła odległość tylko 0.4 stopnia - jest to dystans mniejszy niż tarcza Księżyca.

Na obserwacje najlepiej wyjść około godziny 2:00-2:30 naszego czasu w nocy z 7 na 8 czerwca. Patrząc w kierunku południowo - wschodnim, około 10 stopni nad horyzontem zobaczymy jasny obiekt - to Jowisz. Z jego odnalezieniem nie powinno być żadnych problemów.

Około pół stopnia w kierunku wschodnim od Jowisza powinniśmy zobaczyć Urana. Obserwacje wcale nie będą łatwe, bo będzie w nich przeszkadzać niska wysokość planety nad horyzontem i łuna wschodzącego Słońca. Dlatego najlepiej zaopatrzyć się w lornetkę. Dysponując takim instrumentem nie powinniśmy mieć żadnych problemów z dojrzeniem siódmej planety od Słońca.

Lekarze: u połowy diabetyków cukrzyca typu 2 wykrywana zbyt późno

2010-05-18T02:31:00.000-07:00

Cukrzyca typu 2 u połowy diabetyków jest wykrywana dopiero, gdy pojawią się jej niebezpieczne powikłania, jak zawały i udary mózgu. Tymczasem, wczesne wykrycie choroby i ścisła kontrola poziomu glukozy od początku leczenia pozwalają prowadzić normalne życie - uważają diabetolodzy.

W środę zainaugurowano 5. edycję akcji profilaktyczno-edukacyjnej, która w tym roku przebiega pod hasłem "Celuj w zdrowie, uderz w C". W jej ramach organizatorzy zaplanowali bezpłatne badania profilaktyczne w kierunku wykrywania cukrzycy w czterech miastach Polski: Warszawie (odbywały się 12 maja), Wiśle (15 maja), Krakowie (18 maja) i Białymstoku (20 maja). Diabetycy będą też mogli wykonać pomiar hemoglobiny glikowanej (HbA1c), która pozwala ocenić efekty leczenia.

Jak przypomniał obecny na spotkaniu prof. Waldemar Karnafel z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, w 2006 r. Organizacja Narodów Zjednoczonych uznała cukrzycę za niezakaźną epidemię XXI wieku. Obecnie na świecie żyje 285 mln osób z tym schorzeniem, a w 2030 r. liczba ta może wzrosnąć do 435 mln.

Za tak dramatyczny wzrost zachorowań na cukrzycę odpowiada, według prof. Karnafla, zmiana stylu życia ludzi na siedzący oraz znaczny wzrost kaloryczności naszej diety. 90 proc. przypadków tej choroby stanowi bowiem cukrzyca typu 2, silnie związana z otyłością i brakiem ruchu. W przeciwieństwie do cukrzycy typu 1, która jest chorobą autoagresywną dotyczącą przede wszystkim dzieci i młodzieży, cukrzyca typu 2 jest skutkiem tego, że organizm traci zdolność prawidłowego wykorzystywania insuliny, tj. hormonu regulującego poziom glukozy we krwi. Typowe dla cukrzycy wysokie stężenie tego cukru jest groźne dla życia, gdyż uszkadza wiele tkanek i narządów.

W Polsce liczbę cukrzyków szacuje się na 2,6 mln, ale połowa z nich nie wie, że jest chora. "Problem w tym, że cukrzyca nie boli, może rozwijać się przez wiele lat - średnio przez osiem - nie dając żadnych objawów" - tłumaczył diabetolog. W końcu ujawnia się w postaci groźnych powikłań - udaru mózgu, zawału serca, uszkodzenia siatkówki, nerek, nerwów obwodowych (główna przyczyna amputacji kończyn w cukrzycy).

Wśród objawów, które mogą nas skłonić do podejrzewania u pacjenta cukrzycy typu 2 prof. Karnafel wymienił częstą senność, zmęczenie, trudno gojące się zmiany ropne na narządach płciowych, zwiększone pragnienie, nieco częstsze oddawanie moczu. Mogą się one nasilać w trakcie infekcji.

Według prof. Jacka Sieradzkiego z Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego diagnozowanie cukrzycy jest bardzo proste i tanie - zmierzenie poziomu glukozy we krwi (w laboratorium, a nie w domu przy pomocy glukometru) kosztuje najwyżej kilka złotych, więc nie obciąża budżetu lekarza podstawowej opieki zdrowotnej.

"W Polsce pacjenci nie mają, niestety, możliwości bezpośredniego zgłaszania się do diabetologa. Jednak lekarze podstawowej opieki zdrowotnej powinni mieć wystarczającą wiedzę na temat cukrzycy, by móc ją diagnozować i leczyć. Dopiero w ciężkich przypadkach diabetycy powinni być kierowani do specjalisty" - uznał prof. Sieradzki. Jak przypomniał, Polskie Towarzystwo Diabetologiczne co roku nowelizuje wytyczne dla lekarzy odnośnie rozpoznawania i leczenia tej choroby.

Zdaniem specjalisty, bardzo trudno byłoby prowadzić badania przesiewowe w kierunku cukrzycy w całej polskiej populacji, dlatego diabetolodzy wytypowali grupy ryzyka, u których powinno się regularnie sprawdzać poziom glukozy we krwi. Osoby po 45. roku życia - kiedy to gwałtownie wzrasta częstość występowania cukrzycy - powinny to robić raz na 3 lata, jeśli są zdrowe. W przypadku osób, które są otyłe, cierpią na schorzenia układu sercowo-naczyniowego, prowadzą siedzący tryb życia, mają krewnego I stopnia z cukrzycą, kiedyś miały już zaburzenia w poziomie glukozy oraz kobiet, które urodziły dziecko ważące powyżej 4 kg zaleca się sprawdzanie poziomu glukozy raz w roku.

"Pacjenci muszą pamiętać, że cukrzyca wcześniej wykryta i od początku dobrze kontrolowana pozwala zapobiec powikłaniom i prowadzić aktywne życie" - zaznaczył prof. Sieradzki. Jego zdaniem, dowodem na to mogą być np. himalaiści, taternicy, a nawet olimpijczycy cierpiący na cukrzycę.

Prof. Karnafel przypomniał, że dobre leczenie tej choroby składa się z czterech równoważnych elementów, tj. z edukacji pacjenta, odpowiedniej diety, aktywności fizycznej oraz leków i insuliny.

"Edukacja chorego jest warunkiem dobrej kontroli cukrzycy. Pacjent z cukrzycą powinien wiedzieć o swojej chorobie więcej niż prowadzący go lekarz" - ocenił prof. Sieradzki. Tymczasem, edukacja diabetologiczna nie jest w Polsce dobrze realizowana - w procedurach Narodowego Funduszu Zdrowia nie ma pieniędzy na ten cel - zaznaczył.

Według prof. Karnafla, chorym na cukrzycę trzeba ciągle przypominać o roli diety i aktywności fizycznej w terapii ich schorzenia. Badania wskazują, że na pewnym etapie rozwoju cukrzycy, zmiana stylu życia na bardziej aktywny oraz zmniejszenie kaloryczności diety mogą spowodować cofnięcie się choroby. Jak przypomniał prof. diabetolog w 2009 r. na świecie przeprowadzono 380 tys. operacji zmniejszania żołądka, które prowadząc do spadku masy ciała spowodowały u wielu z operowanych pacjentów ustąpienie stanu przedcukrzycowego, jak również cukrzycy typu 2.

Według diabetologów, w Polsce z powodu braku refundacji nie wszystkie metody leczenia cukrzycy są dostępne dla pacjentów. Nierefundowane są np. długodziałające analogi insulin oraz leki zaliczane do analogów inkretyn, bądź hamujące rozkład inkretyn.

Pierwszy długi lot samolotu na energii słonecznej

2010-04-12T03:31:00.000-07:00

Pierwszy długi lot samolotu na energii słonecznej zakończył się sukcesem. Jednomiejscowy aparat latający wylądował pomyślnie na lotnisku szwajcarskiego miasta Payerne. Projekt Słoneczny Impuls, jest realizowany pod egidą Federalnego Instytutu Politechnicznego w Lozannie przy wsparciu prywatnych firm i Europejskiej Agencji Kosmicznej. Samolot o futurystycznym wyglądzie, którego budowa kosztowała 80 milionów euro, przebywał w powietrzu niespełna półtorej godziny, lecąc z prędkością około 40 km/godz. Czas ten wykorzystany został dla przetestowania praktycznie wszystkich systemów aparatu, a także możliwości w nabieraniu i zmniejszaniu wysokości, dokonywaniu zwrotów, hamowaniu.

Eksperci obserwowali lot nie tylko z Ziemi - zbierając informacje od ponad stu czujników, ale także z powietrza. Szef projektu, psychiatra i aeronauta Bertrand Piccard oraz inżynier, lotnik Andre Borschberg towarzyszyli samolotowi na śmigłowcach. Za sterem eksperymentalnego aparatu znajdował się doświadczony pilot Niemieckiego Centrum Aerokosmicznego Markus Schroedel.

Inauguracyjny lot powinien stać się pierwszym krokiem ku temu, aby unikalny samolot o rozpiętości skrzydeł większej niż u najnowszego pasażerskiego giganta Airbus A380 (80 metrów) i mocy silnika, jak w aeroplanie wypróbowanym w 1903 roku przez braci Wright (12 koni mechanicznych), obleciał z międzylądowaniami kulę ziemską, napędzany wyłącznie energią słoneczną.

Pierwszy eksperyment zakończył się sukcesem i teraz będzie można przejść do następnych etapów - lotów w nocy, pokonania Atlantyku i w końcu - okrążenia w kilku etapach Ziemi, co stanie się dowodem na to, że istnieje alternatywa dla nieodnawialnych źródeł energii. Wcześniej Słoneczny Impuls unosił się w powietrze, ale pokonywał zaledwie odległość 350 metrów na wysokości jednego metra nad ziemią.

Bezpieczniejszy samochód

2010-03-12T04:34:00.000-08:00

Polscy naukowcy znaleźli sposób, aby samochód był bezpieczniejszy. Specjaliści z Instytutu Spawalnictwa w Gliwicach oraz z Politechniki Śląskiej opracowali sposób wykonywania mocniejszych, bardziej wytrzymałych, a przy tym lekkich blach, stosowanych do produkcji elementów samochodowej karoserii. W Instytucie Spawalnictwa zespół specjalistów (pod kierownictwem prof. Jana Pilarczyka) przygotował technologię laserowego spawania ocynkowanych blach karoseryjnych różnej grubości.

Technologię tłoczenia takich blach opracował natomiast zespół fachowców (pod kierownictwem prof. Antoniego Pieli) z Wydziału Inżynierii Materiałowej i Metalurgii Politechniki Śląskiej w Katowicach.

CO TO ZNACZY NOWOCZESNY

Nowoczesny samochód ma nie tylko przykuwać wzrok, ale przede wszystkim zapewnić bezpieczeństwo podróżujących nim osób. Chodzi zarówno o tzw. bezpieczeństwo aktywne (jak pasy, poduszki powietrzne, hamulce), jak i o bezpieczeństwo pasywne, czyli wytrzymałość karoserii pojazdu na zgniecenia. Ważne też, by pojazd był lekki i zużywał tym samym niewiele paliwa.

Aby ten rezultat osiągnąć, karoserie składane są z elementów tłoczonych z arkuszy blach (stalowych lub aluminiowych) i dodatkowo wzmacniane w najbardziej newralgicznych miejscach, narażonych na zgniecenie w czasie wypadku, np. słupków bocznych nadwozia i słupków bocznych drzwi przednich. Wzmocnienia takie można wykonywać albo po wytłoczeniu elementów - za pomocą dodatkowych blach, albo przed - stosując do tłoczenia arkusze blach o zróżnicowanej grubości.

Gliwiccy naukowcy opracowali tę drugą technologię - wykonywania półfabrykatów do tłoczenia, spawanych z blach o różnej grubości.

LASEREM I ŁUKIEM

Ponieważ pierwszy sposób ma kilka wad, m.in. większe zużycie surowca i czasochłonność wykonania, od lat 90. producenci samochodów coraz częściej używają blach określanych mianem "tailored blanks". "W produkcji takich blach stosuje się najczęściej metodę spawania laserowego, polegającą na tym, że arkusz blachy, z której ma być wytłoczony określony element karoserii ma w różnych miejscach różną grubość lub wytrzymałość, zależnie od potrzeb konstrukcyjnych" - wyjaśnia prof. Jan Pilarczyk, dyrektor Instytutu Spawalnictwa w Gliwicach.

Arkusze używane do produkcji elementów nadwozia złożone są z kilku fragmentów. Różnią się one grubością, wytrzymałością lub rodzajem powłoki ochronnej. Fragmenty te są spawane przy użyciu wiązki promieniowania laserowego. Jako spawalnicze źródło ciepła,doskonale spełnia ona swoje zadania, poniewaz umożliwia dużą koncentracją energii na powierzchni spawanego materiału.

"W wyniku takiego oddziaływania powstaje spoina o korzystnej geometrii - o niewielkiej szerokości lica i dużej głębokości, wykonana znacznie szybciej, niż przy stosowaniu konwencjonalnych, łukowych metod spawalnia. Dzięki temu odkształcenia spawalnicze elementów łączonych są bardzo małe" - mówi gliwicki naukowiec.

W jego opinii, mankamentem tej technologii spawania jest konieczność prcyzyjnego zestawiania brzegów spawanych blach. "Dlatego też prowadzone są badania nad stosowaniem różnych odmian spawania laserowego - techniki spawania z ogniskowaniem wiązki w dwóch punktach lub tzw. spawania hybrydowego" - mówi prof. Pilarczyk.

Obie te metody, zastosowane do spawania blach typu „tailored blanks”, umożliwaiają dokładniejsze łączenie spoiny i zmniejszają karb w złączu.

"Pierwszy sposób - ogniskowanie wiązki w dwóch punktach - polega na rozszczepieniu wiązki promieniowania laserowego na dwie wiązki składowe i zogniskowaniu ich w dwóch położonych blisko siebie punktach. Dzięki temu powierzchnia obszaru oddziaływania promieniowania laserowego na materiał zwiększa się, a to umożliwia zniwelowania niewielkich błędów w zestawieniu elementów" - wyjaśnia prof. Pilarczyk.

Istotą drugiej metody - laserowego spawania hybrydowego - jest wykorzystanie dwóch źródeł ciepła: wiązki laserowej i np. łuku elektrycznego, stosowanego podczas konwencjonalnej metody spawania. Oddziałują one jednocześnie w tym samym miejscu na powierzchnię elementów spawanych. "Pozwala to przede wszystkim znacznie przyspieszyć spawanie, zmniejszyć niedokładności w zestawianiu elementów, a także zapewnić w złączu łagodne przejście tam, gdzie łączone blachy mają różną grubość" - mówi gliwicki naukowiec.

Ogólną zasadą doboru blach, które mają być połączone w jeden wykrój wsadowy do tłoczenia (zwłaszcza podzespołów karoserii samochodowych), jest dobieranie blach o zróżnicowanej wytrzymałości i możliwie małej różnicy grubości.

Ppodstawą projektowania procesu tłoczenia jest natomiast analiza stanu mechanicznego strefy odkształcenia i analiza tzw. procesu plastycznego płynięcia wykroju wsadowego. "Ocen tych dokonuje się na podstawie badań laboratoryjnych oraz przemysłowych prób tłoczenia" - przypomina prof. Pilarczyk.

LEKKI I WYTRZYMAŁY

Jak mówi, zaletą tej koncepcji budowy nadwozi samochodów jest przede wszystkim zmniejszenie ciężaru pojazdu. dzięki tej metodzie, grubość blachy zwiększa się tylko w tych miejscach, gdzie jest to uzasadnione konstrukcyjnie. Zmniejsza się też liczba dodatkowych wytłoczek usztywniających.

"Podstawową zaletą opisanej wyżej metody wytwarzania nadwozi samochodów jest zatem to, iż są one lżejsze od tradycyjnych konstrukcji, przy spełnieniu wszelkich wymogów bezpieczeństwa. Przyczynia się także do zmniejszenia zużycia paliwa przez pojazdy nowej generacji" - podkreśla. "Karoserie takie charakteryzuje lepsza jakość wykonania. Istotne jest i to, że sam proces tłoczenia poszczególnych elementów nadwozia przebiega praktycznie bez odpadów" - podkreśla.

Phoenix poszybuje niezauważony, czerpiąc energię ze słońca

2010-01-14T03:39:00.000-08:00

Zasilany energią słoneczną samolot Phoenix będzie mógł szybować 24 godziny na dobę, na wysokościach uniemożliwiających dostrzeżenie go "gołym okiem". Jego zadaniem będzie zdobywanie informacji m.in. na temat zagrożenia pożarowego, stanu powodziowego czy zmian stanu atmosfery. Nad bezzałogowym samolotem stratosferycznym pracują właśnie naukowcy z warszawskiego Instytutu Lotnictwa.

Realizowany przez nich projekt został dofinansowany kwotą ponad 10 milionów złotych z Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013, w ramach konkursu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego.

Dlaczego stratosfera?

Jak wyjaśnił PAP jeden z konstruktorów Phoenix, inż. Krystian Woźniak z Instytutu Lotnictwa, stratosfera to przestrzeń między 10 a 50 km n.p.m., a projektowany samolot stratosferyczny będzie szybował między 15 a 20 km n.p.m.

Obszar od 0 do 15 km n.p.m. jest użytkowany przez lotnictwo zarówno cywilne jak i wojskowe. Zasady wykonywania lotów wykonywane są według ściśle określonych regulacji prawnych. "Obszar powyżej 15 km nie podlega tej kontroli i można wykonywać loty zgodnie z trasą wynikającą jedynie z charakteru prowadzonej misji. Operator samolotu jest uniezależniony od ruchu lotniczego, który odbywa się nad obserwowanym terenem, co ma również bardzo istotny wpływ na bezpieczeństwo, bo eliminuje możliwość kolizji" - tłumaczy Woźniak.

Dodał, że na tej wysokości wiatr nabiera znacznie mniejszych prędkości, co jest szczególnie istotne ze względu na większe bezpieczeństwo stosunkowo delikatnej struktury samolotu.

Ważnym powodem, dla którego samolot będzie latał właśnie na poziomie stratosfery jest jego zasilanie przez energię słoneczną. "Na dużych wysokościach ilość energii ze słońca przypadającej na 1 metr kwadratowy powierzchni jest wyższa od tej, którą można uzyskać na powierzchni Ziemi" - opisuje naukowiec.

W ciągu dnia samolot będzie więc zasilany energią elektryczną pochodzącą z ogniw słonecznych. Musi być jej na tyle dużo, by można było naładować akumulatory, które z kolei zasilą samolot podczas pracy w nocy.

Jak mówi inż. Woźniak, taki sposób zasilania umożliwia kontynuowanie lotu bez konieczności lądowania. "Dzięki temu będzie można prowadzić nieustannie działania operacyjne. Jest to bardzo cenna właściwość zwłaszcza w sytuacjach kryzysowych, gdzie informacje o aktualnym stanie zagrożenia są kluczowe do podjęcia decyzji" - dodaje.

W zależności od powierzonej misji w samolocie umieszczane będą kamery optyczne, termowizyjne lub radary SAR (Synthetic Aperture Radar). Zbierane przez nie informacje będą miały różnorodne zastosowanie.

Monitorowanie obiektów, mapy i badanie stanu atmosfery

Samolot będzie mógł przede wszystkim ułatwiać zarządzanie sytuacjami kryzysowymi - np. gaszeniem pożarów czy monitorowaniem sytuacji powodziowej. "Wyposażony w kamery pracujące w paśmie widzialnym o rozdzielczości 10-15 cm, pozwala na śledzenie rozwoju sytuacji w czasie rzeczywistym i umożliwia skuteczniejsze dowodzenie jednostkami" - opisuje inż. Woźniak.

Jak wyjaśnia, za pomocą skaningu laserowego (LIDAR) samolot umożliwi również tworzenie map powodziowych. "Promienie świetlne są pochłaniane przez wodę, dlatego tereny objęte powodzią dobrze widać na obrazie ze skanera" - informuje.

Jednym z zastosowań Phoenixa będzie m.in. możliwość obserwacji osób i pojazdów. "Samolot, latając na bardzo dużych wysokościach, jest praktycznie niewidoczny i całkowicie niesłyszalny dla osób znajdujących się na ziemi" - mówi Woźniak. Dzięki temu będzie można dyskretnie obserwować wybrane obiekty odszukiwać i śledzić ścigane pojazdy, wspierać dowodzenie akcji policyjnych przez dostarczanie na bieżąco obrazu sytuacji. Analiza obrazu umożliwi również śledzenie prędkości pojazdów na obserwowanym terenie. Jedynie duże zachmurzenie może spowodować, że samolot nie będzie mógł zrealizować wspomnianych wyżej zadań.

"System zasilania samolotu umożliwia ciągłe nadzorowanie rejonów przygranicznych, wykrywanie naruszania granic lądowych i morskich za pomocą kamer o zdolności rozdzielczej zapewniającej wykrycie i śledzenie nieautoryzowanych pojazdów np. samochodu czy motorówki" - dodaje inż. Woźniak.

Ponadto, przy pomocy Phoenixa będzie można tworzyć m.in.: topograficzne bazy danych, numeryczne modele terenu, przestrzenne modele miast. Ważnym zastosowaniem jest uaktualnianie, obecnie mocno zdezaktualizowanych map zagospodarowania przestrzennego terenu. "Używane w Polsce mapy katastralne (wielkoskalowe - PAP) są bardzo stare. Do dziś na terenie dawnej Galicji są w użyciu mapy austriackie w niespotykanej nigdzie skali 1:2880 i 1:1440. Zakładana jest aktualizacja danych w cyklu 5-letnim, przy czym każdego roku będzie kryte 20 proc. powierzchni kraju" - zaznacza rozmówca PAP.

Samolot Phoenix może być również wykorzystywany do monitorowania stanu upraw, określania pór nawożenia, wykrywania zagrożeń chorobami, szkodnikami, prognozowania wielkości plonów. Poza tym może służyć do badania zmian składu atmosfery oraz poziomu zanieczyszczenia powietrza. "99 proc. pary wodnej znajduje się w troposferze, dlatego z pułapu operacyjnego samolotu - 20 km n.p.m. możliwe jest obserwowanie chmur w czasie rzeczywistym" - tłumaczy Woźniak.

Projekt rozpoczął się 4 stycznia, a zakończy w grudniu 2013 roku. Jak zaznaczył naukowiec, nie dotyczy on jednak budowy urządzeń, a więc kamer optycznych, termowizyjnych czy radarów SAR. Kamera optyczna zostanie zainstalowana na razie jedynie na potrzeby demonstracyjne potwierdzające rzeczywistą możliwość wykorzystania samolotu.

Zdaniem Woźniaka, istnieje bardzo duża szansa na wdrożenie samolotu do produkcji. "Z różnych źródeł - krajowych i zagranicznych - otrzymujemy informację o chęci wykorzystania tego typu samolotu do wsparcia prowadzenia różnego rodzaju działań. Z zagranicy otrzymaliśmy informację np. o potencjalnym wykorzystaniu samolotu na potrzeby monitoringu ruchu morskiego jak również pól naftowych" - deklaruje.

Polskie satelity w kosmosie zbadają najgorętsze gwiazdy

2010-01-11T03:27:00.000-08:00

W latach 2010-2012 powstaną w Polsce pierwsze naukowe satelity badające gwiazdy jaśniejsze i gorętsze od Słońca. Projekt astronomów, którego koszt wyniesie ponad 14 mln zł, ma pomóc w zrozumieniu wewnętrznej budowy największych gwiazd naszej galaktyki.

"To jest międzynarodowy projekt astronomiczny, którego zadaniem jest obserwacja spoza atmosfery Ziemi drobnych pulsacji jasnych gwiazd za pomocą serii satelitów BRITE" - powiedział PAP szef naukowy projektu prof. Aleksander Schwarzenberg-Czerny z Centrum Astronomicznego PAN, które realizuje go wspólnie z budującym te satelity Centrum Badań Kosmicznych PAN.

W opinii profesora, pulsacje gwiazd, podobnie jak ziemskie wstrząsy sejsmiczne, niosą informację o ich wewnętrznej budowie. "Wyciąganie tych informacji, zwane astrosejsmologią, to specjalność, w której polscy astronomowie należą do absolutnej czołówki 2-3 najlepszych zespołów na świecie" - zapewnił Schwarzenberg-Czerny.

Jak zaznaczył, w eksperymencie chodzi o obserwację kilkuset (500-800) gwiazd Drogi Mlecznej.

"Zadaniem naukowym tych satelitów jest robienie szerokokątną kamerą zdjęć nieba w celu precyzyjnego pomiaru jasności najjaśniejszych gwiazd. Te gwiazdy mają to do siebie, że z Ziemi trudno je dokładnie mierzyć, chociaż każdy może je zobaczyć wychodząc nocą przed swój dom przy bezchmurnym niebie" - powiedział naukowiec. Zaznaczył, że polskim badaczom chodzi m.in. o zbadanie mechanizmu konwekcji, czyli transportu energii, który odbywa się w najgorętszych gwiazdach.

"To jest ważny w przyrodzie mechanizm, i znany fizykom od ponad 100 lat, jednak do tej pory nie mamy jego precyzyjnego matematycznego opisu. Nasze badania mogą to zmienić" - wyjaśnił Schwarzenberg-Czerny.

Pulsacje gwiazd będą badane za pomocą serii satelitów BRITE, zaprojektowanych w ramach programu BRIght Target Explorer (BRITE)-Constellation, który jest realizowany w kooperacji kanadyjsko-austriacko-polskiej.

"BRITE to malutkie statki, których waga nie przekracza 5 kg, a rozmiary wynoszą 20 x 20 x 20 cm. W takim małym sześcianie umieszczone zostaną narzędzia do komunikacji, do orientacji statku w przestrzeni, baterie słoneczne, a także aparatura naukowa, czyli mały teleskop soczewkowy wyposażony w cyfrową kamerę fotograficzną" - tłumaczył naukowiec.

Według niego, umieszczona w kosmosie niewielka kamera nada się lepiej do obserwacji gwiazd niż wielkie teleskopy. "Na Ziemi zaburzenia przezroczystości atmosfery znacznie ograniczają dokładność pomiaru blasku. Mała szerokokątna kamera umieszczona w kosmosie zobaczy dostatecznie dużo jasnych gwiazd, bez zakłócającego i nieprzewidywalnego wpływu atmosfery" - zapewnił Schwarzenberg-Czerny.

Powodzenie projektu, którego koszt w wysokości ponad 14 mln zł sfinansuje Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego, będzie miało znaczenie także dla przyszłego udziału polskich naukowców i firm w bardziej skomplikowanych eksperymentach realizowanych przez np. Europejską Agencję Kosmiczną.

"Tak to już jest w badaniach astronomicznych, że jeśli ktoś nie zrobił żadnego kompletnego satelity, to nie powierzy mu się żadnej ważnej funkcji na terenie Europejskiej Agencji Kosmicznej" - mówił profesor. "To będzie taki nasz nieformalny egzamin maturalny - zażartował. Podkreślił też, że suma 14 mln zł to w Polsce od 1989 r. największy grant badawczy w dziedzinie astronomii i badań kosmicznych, choć tylko np. 1/600 kosztu teleskopu kosmicznego Hubble'a.

Naukowiec zapowiedział, że pierwszy polski satelita zostanie wyniesiony na okołoziemską orbitę w 2011 r., kolejny - w 2012 r. W sumie w kosmosie znajdzie się sześć satelitów BRITE: dwa kanadyjskie, dwa austriackie i dwa polskie.

Skomplikowana operacja serca po raz pierwszy w Polsce

2010-01-06T03:10:00.000-08:00

Lekarze z Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Krakowie-Prokocimiu wszczepili sztuczną komorę serca 13-miesięcznej dziewczynce z Małopolski. Według prof. Janusza Skalskiego, który kierował zespołem lekarzy, była to pierwsza w Polsce tego typu operacja u tak małego dziecka.

To pierwsze tak małe dziecko ze sztucznym sercem. Wiem o takiej operacji u 13-latka. Polskie sztuczne komory nadają się dla pacjentów dorosłych lub nastolatków o odpowiedniej masie ciała. Operacja - przeprowadzona przez 14-osobowy zespół - trwała ok. pięciu godzin. Jej przebieg obserwowali także specjaliści z berlińskiej firmy, w której za 30 tys. euro zakupiono sztuczne serce, by w razie potrzeby służyć lekarzom radą. Największą trudnością podczas operacji było bezpieczne otwarcie klatki piersiowej, bo obawialiśmy się migotania komór.

Według lekarzy, 13-miesięczna Zuzia jest teraz w dobrym stanie: dobrze funkcjonuje jej krążenie oraz narządy wewnętrzne. Dzięki sztucznej komorze serca dziewczynka, u której stwierdzono ciężką niewydolność serca, ma teraz szansę bezpiecznie czekać na przeszczep. Od wielu miesięcy jest na pierwszym miejscu listy transplantacyjnej w Polsce.

Istnieje cień szansy, że po kilku miesiącach jej własne serce się zregeneruje. Jest taka ewentualność, którą bierzemy pod uwagę, a wcześniej nawet o tym nie myśleliśmy. Serce po odciążeniu zaczyna wyglądać nieco lepiej i dlatego w naszych głowach pojawił się może trochę nieuzasadniony optymizm, że jej serce ma szansę się zregenerować i ogromnie tego życzymy temu dziecku, bo nie ma lepszego serca niż własne.

Dziecko już rok temu przeszło pierwszą operację z powodu ubytku w przegrodzie międzykomorowej serca. Równolegle rozwinęła się u niej ciężka niewydolność serca.

Koszty zakupu sztucznego serca w większości sfinansowała Fundacja Radia ZET. Koszty operacji i leczenia dziewczynki będą pokryte ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia.

Rok 2009 w ekologii i ochronie środowiska

2009-12-29T03:33:00.000-08:00

Zakończenie konfliktu o przebieg trasy przez Dolinę Rospudy i pierwsze transakcje sprzedaży uprawnień do emisji CO2, to jedne z najistotniejszych wydarzeń w polskiej ekologii i ochronie środowiska w 2009 r. Koniec roku przyniósł zakończoną bez realnych efektów konferencję klimatyczną w Kopenhadze i decyzję ministra środowiska prof. Macieja Nowickiego o odejściu ze stanowiska.

Najważniejszymi dokonaniami jego resortu w tym roku było oprócz doprowadzenia do zakończenia konfliktu z ekologami i Komisją Europejską o drogę przez Dolinę Rospudy, przygotowanie nowej listy obszarów chronionych w Polsce w ramach unijnego programu Natura 2000. Pozwoliło to zakończyć konflikt z KE o ich rozszerzenie. Rok 2009 to pierwszy rok pracy Generalnej Inspekcji Ochrony Środowiska eko auto.

Dla części Polaków ten rok będzie kojarzył się jednak z innym wydarzeniem - pożegnaniem 100-watowej tradycyjnej żarówki. Takie energochłonne żarówki nie będą już sprzedawane. Dla oszczędności energii mają je zastąpić bardziej energooszczędne źródła światła.

STYCZEŃ

16.1. Kampinoski Park Narodowy obchodził 50 lat istnienia. Został utworzony 16 stycznia 1959 r. na obszarze ok. 40 tys. ha podwarszawskiej Puszczy Kampinoskiej.

21.1. Premier Donald Tusk odwołał wiceministra środowiska Macieja Trzeciaka - Głównego Konserwatora Przyrody.

23.1. Michał Kiełsznia został Generalnym Dyrektorem Ochrony Środowiska, szefem nowej instytucji, która zajmuje się m.in. ocenami oddziaływania na środowisko inwestycji i zarządzaniem obszarami chronionymi Natura 2000.

LUTY

10.2. Podano wyniki liczenia żubrów w polskiej części Puszczy Białowieskiej. W 2008 r. żyło w niej 456 żubrów, w tym 53 młode. Żubry liczone są zimą, w styczniu i lutym, gdy spadnie śnieg i zwierzęta zbierają się w kilkunastu miejscach ich zimowego dokarmiania. Samotne sztuki lokalizuje się po tropach.

MARZEC

24.3. Dolina Rospudy nie będzie przecięta obwodnicą Augustowa - zdecydował rząd. Trasa omijająca miasto przebiegnie przez miejscowość Raczki. To koniec sporu z ekologami i Komisją Europejską - Komisja zapowiedziała wycofanie skargi przeciw Polsce.

28.3. W Polsce wyłączono na godzinę oświetlenie budynków publicznych, domów prywatnych i mieszkań w ramach "Godziny dla Ziemi" - światowej akcji ekologicznej WWF ekologiczne samochody. Był to sygnał do efektywnej walki z globalnym ociepleniem. Światła gasły o godz. 20.30 na całym świecie - zależnie od strefy czasowej. Po raz pierwszy "Godzinę dla Ziemi" zorganizowano w 2007 r. w Sydney - zgasło wówczas światło w ponad dwu milionach domów.

KWIECIEŃ

9.4. Komisja Europejska wycofała z Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dwie sprawy dotyczące ochrony środowiska, które wytoczyła Polsce w 2007 roku - obwodnicy Augustowa przez obszary chronione doliny Rospudy i wyznaczenia w Polsce zbyt małej liczby obszarów chronionych w ramach unijnego programu Natura 2000.

26.4 Na warszawskim Polu Mokotowskim pod hasłem "Z energią chrońmy klimat" obchodzono Dzień Ziemi 2009. Idea Światowego Dnia Ziemi, który przypada 22 kwietnia, powstała w Stanach Zjednoczonych - po raz pierwszy obchodzono go tam w 1970 r. W Polsce Dzień Ziemi jest organizowany od 1991 r.

MAJ

25.5. Młodzi naukowcy z różnych krajów uczestniczyli w Białowieży (Podlaskie) w Letniej Szkole Bioróżnorodności. W zajęciach i warsztatach w Puszczy Białowieskiej prowadzonych przez naukowców z kraju i zagranicy - m.in. Kanady, Holandii, Włoch, Wielkiej Brytanii, Norwegii - wzięło udział 66 doktorantów z 26 krajów. Szkoła organizowana jest przez Zakład Badania Ssaków Polskiej Akademii Nauk w Białowieży.

CZERWIEC

6.6. Pięć tysięcy roślin rozdano podczas finału Warszawskich Dni Recyklingu, których celem jest promowanie odzyskiwania surowców wtórnych i popularyzacja zachowań przyjaznych środowisku.

LIPIEC

13.7. Rozpoczęły się konsultacje społeczne Białowieskiego Programu Rozwoju, programu proponowanego samorządom Puszczy Białowieskiej przez ministra środowiska za zgodę na powiększenie Białowieskiego Parku Narodowego.

SIERPIEŃ

8.8. W Białowieży rozpoczęły się obchody 600-lecia ochrony Puszczy Białowieskiej.

20.8. Energa podpisała list intencyjny z Krajowym Zarządem Gospodarki Wodnej w sprawie współpracy przy budowie na Wiśle poniżej zapory we Włocławku drugiej zapory z elektrownią o mocy 60-100 MW. Wartość inwestycji to ok. 2,5 mld zł, a uruchomienie elektrowni planowane jest w połowie 2016 r. Roczna produkcja energii ma wynieść ponad 500 tys. MWh.

WRZESIEŃ

1.9. Zgodnie z unijnym prawem koniec żarówek "mlecznych" oraz czystych o mocy 100 watów. Żarówki tego typu nie będą już sprzedawane. Dla oszczędności energii mają je zastąpić bardziej energooszczędne źródła światła.

23.9. Unijny Sąd Pierwszej Instancji w Luksemburgu unieważnił decyzję Komisji Europejskiej z marca 2007 r. o przydziale krajowych limitów emisji gazów cieplarnianych dla Polski na lata 2008-12.

PAŹDZIERNIK

13.10. Rząd przyjął projekt Prawa o organizmach genetycznie zmodyfikowanych (GMO). Zgodnie z nim mogłyby powstawać strefy wolne od GMO - mogliby je stworzyć z własnej inicjatywy właściciele gospodarstw rolnych. Strefa będzie obejmowała obszar sąsiadujących ze sobą działek, a rolnicy muszą zawrzeć umowę na jej stworzenie na określony czas.

28.10. Rząd przyjął powiększoną listę obszarów Natura 2000 - obejmą one 21 proc. powierzchni Polski. Na liście obszarów chronionych znajdą się 142 obszary ważne dla ochrony ptaków i 817 obszarów siedliskowych. Wyznaczenie takiej listy kończy konflikt z Komisją Europejską, która uważała, że wcześniej obszarów było zbyt mało.

LISTOPAD

9.11. Polska sprzedała Hiszpanii część swoich nadwyżek uprawnień do emisji CO2 wynikających z realizacji protokołu klimatycznego z Kioto. Zarobiliśmy 25 mln euro. Pieniądze mają trafić na inwestycje pozwalające na ochronę klimatu.

GRUDZIEŃ

1.12. Rząd zgodził się na drugą umowę sprzedaży części swoich nadwyżek uprawnień do emisji CO2 wynikających z realizacji protokołu klimatycznego z Kioto. Irlandia kupi od nas uprawnienia za 15 mln euro.

3.12. Komisja Europejska odwołała się od wyroku sądu uchylającego decyzję o ograniczeniu polskich emisji CO2 w latach 2008-12. We wrześniu unijny sąd pierwszej instancji uchylił niekorzystną dla Polski decyzję KE. Komisja nie zgadza się z tym orzeczeniem; jest zdania, że sąd zbyt ograniczył jej kompetencje w określaniu narodowych planów uprawnień emisji CO2.

7.12. Minister środowiska Maciej Nowicki otworzył 15 szczyt klimatyczny ONZ w Kopenhadze. Spotkanie 193 państw miało doprowadzić do zawarcia porozumienia w sprawie ochrony klimatu po 2012 r., gdy przestanie obowiązywać protokół z Kioto.

8.12. Prof. Maciej Nowicki złożył dymisję ze stanowiska ministra środowiska. Premier ją przyjął. Formalnie przestanie być ministrem po odwołaniu go przez prezydenta.

11.12. Komisja Europejska odrzuciła polski plan emisji CO2 na lata 2008-12 i zażądała, by Polska bezzwłocznie przedstawiła nową propozycję rozdziału uprawnień do emisji dla polskich przedsiębiorstw.

19.12. Bez wiążących ustaleń dla działań na rzecz dalszej ochrony klimatu zakończył się szczyt ONZ w Kopenhadze.

Innowacyjne zastosowania rapid prototyping

2009-12-19T03:00:00.000-08:00

Szybkie prototypowanie stwarza producentom coraz to szersze możliwości. Przy użyciu metod Rapid Prototyping dwie europejskie firmy stworzyły niedawno interesujące produkty, które do tej pory były wykonywane w zupełnie inny sposób. Innowacyjne rozwiązania, o których mowa to torba na zakupy stworzona z poliamidu PA12 oraz elegancka lampa. Za wykonanie pierwszego produktu odpowiada firma Freedom of Creation, drugi to dzieło spółki Materialise.

Po obydwu przykładach widać, że technologie szybkiego prototypowania, to w tej chwili już nie tylko sztywne prototypy, których przeznaczeniem jest pomoc w szybkim wprowadzeniu towaru na rynek i w wyprzedzeniu konkurencji, ale też fantastyczne możliwości w ogólnie określonym wzornictwie. Dzieje się tak, gdyż nie wszystko, co pojawi się w umyśle projektanta da się wykonać konwencjonalnymi metodami. Często dzieje się tak, że formy wtryskowe, rzeźbienie, tworzenie kilku lub kilkunastu części i ich powolny montaż to czynniki hamujące projektanta. Szybkie prototypowanie, dzięki tworzeniu modelu od absolutnego początku, jest w pełni nieograniczone i pozwala na projektowanie wyrafinowanych kształtów bez konieczności zastanawiania się nad technologią produkcji.

Dla przykładu, Freedom of Creation postanowiła wykonać torbę złożoną z kilkudziesięciu małych łańcuchów. Ponieważ ich ręczne łączenia trwałyby bardzo długo, torby wydrukowano więc przy użyciu metody spiekania proszków poliamidowych. Po oczyszczeniu z niespieczonego proszku opakowanie było gotowe do użycia. Tego typu niekonwencjonalnie wykonana torba jest bardziej wytrzymała od standardowych foliówek czy nawet toreb materiałowych. Materiałem użytym do jej produkcji był poliamid PA12.

Dużą wyobraźnią wykazali się też przedstawiciele firmy Materialise z Belgii. Nawiązali oni współpracę z najlepszymi projektantami lamp na świecie, tworząc bardzo specyficzną linię o wymyślnych kształtach. Na dodatek lampy te budowane były przy pomocy systemów szybkiego prototypowania, a dokładnie stereolitografii. Technika ta jest jednym z częściej stosowanych procesów addytywnej produkcji elementów prototypowych w przemyśle szybkiego prototypowania.

Proces produkcji części z wykorzystaniem stereolitografii opiera się na stopniowym obrysowywaniu kolejnych przekrojów poziomych produkowanej części za pomocą lasera na sukcesywnie zanurzanej platformie w wannie z fotopolimerem. Pod wpływem światła laserowego, dochodzi do polimeryzacji i zestalenia substancji blisko powierzchni roztworu. Po obrysowaniu warstwy, platforma jest obniżana dokładnie o grubość wytworzonej warstwy, a cały proces powtarza się aż do uzyskania całego produkowanego elementu. Technika stereolitografii zapewnia wysoką precyzję i powtarzalność przy dobrej jakości powierzchni, oraz w odróżnieniu od obróbki skrawaniem przynosi możliwość utworzenia skomplikowanej struktury wewnętrznej elementu.

Do skonstruowania innowacyjnego systemu oświetlenia użyto żywicy utwardzanej laserem. Oferowane lampy posiadają nietypowe kształty i kolory, a na dodatek składają się z jednego kawałka.

Opakowania z tworzyw nadają się dla medycyny

2009-12-10T02:53:00.000-08:00

Wygoda, szybkość i bezpieczeństwo, to zdaniem Phila Lindsaya, dyrektora ds. sprzedaży i marketingu w firmie RPC klucz do sukcesu jeśli chodzi o opakowania stosowane w sektorze ochrony zdrowia.

Sektor ochrony zdrowia pozostaje jednym z najstabilniejszych rynków towarów konsumpcyjnych z tej prostej przyczyny, że prawdopodobieństwo zachorowania rzadko zmienia się wraz z sytuacją gospodarczą. Opakowania do lekarstw są zatem potrzebne nawet w czasie recesji. Należy jednak zauważyć, że - jak pokazały niedawne wydarzenia związane ze świńską grypą – także inne czynniki mogą wpływać na popyt i wywierać presję na logistykę.

Producenci opakowań dla sektora ochrony zdrowia muszą być w stanie dostosować swoje działania do takich wahań rynku. Nie dotyczy to tylko leków na receptę. Już w tym roku zamiast tradycyjnego w sezonie letnim spadku popytu na produkty sprzedawane bez recepty, np. witaminy i nutraceutyki, odnotowano stałe i silne zapotrzebowanie na suplementy wzmacniające układ odpornościowy.

Niezależnie od rodzaju tworzywa istotne jest, aby takie leki można było dostarczyć na rynek szybko i skutecznie, dlatego niezbędne jest bezpieczne, mocne i wygodne opakowanie. Buteleczki z tworzyw sztucznych pozostają podstawowym rozwiązaniem dla marek farmaceutycznych w okresach dużego ruchu i to nawet pomimo popularności opakowań blistrowych. Buteleczki tego typu są łatwiejsze do napełniania, co umożliwia wysoką przepustowość przy dużych ilościach. Kwestia ta nabiera coraz większego znaczenia na współczesnym globalnym rynku, gdzie wiele produktów produkuje się na eksport do krajów całego świata. Podobnie też fakt, że buteleczki oferują większe możliwości etykietowania, pozwala firmom farmaceutycznym spełniać wszystkie wymagania prawne dotyczące podawania informacji na opakowaniu.

Nacisk na potrzebę stosowania szybkiego, wygodnego i bezpiecznego rozwiązania wzmacnia jeszcze fakt, że także sami konsumenci oceniają sukces opakowania według tych właśnie kryteriów. Także i w tym wypadku butelki z tworzyw sztucznych sprawdzają się doskonale, oferując znajomy rodzaj opakowania i łatwość użycia dla tych, którzy powinni mieć dostęp do zawartości, a zarazem zabezpieczenia zapobiegające otwarciu opakowania przez osoby, które nie powinny mieć do niego dostępu.

Na przykład opracowując zamknięcia zabezpieczone przed dziećmi, należy pamiętać o potrzebach osób starszych i słabych, dla których wygoda jest bardzo ważna. Z myślą o tym oferowany jest szereg rozwiązań, od prostych zakrętek, które trzeba ścisnąć i obrócić, po system Easytop, który za pomocą klucza umożliwia łatwe otwieranie i zamykanie.

Cyklem życia opakowań do produktów medycznych - od produkcji i napełniania po używanie - rządzą trzy proste reguły: opakowanie musi być dostępne szybko, być łatwe w użyciu i zawsze musi traktować priorytetowo ochronę zawartości, jak i konsumentów. Producent opakowań winien więc mieć przed sobą dwa główne cele - produkcję wielofunkcyjnych rozwiązań spełniających swoje zadanie oraz zdolność dostarczania ich odpowiednio do potrzeb rynku.

Opakowania PET nadają się do piwa

2009-11-28T02:42:00.000-08:00

Warto produkować opakowania PET przeznaczone do piwa, pod warunkiem jednak, że półlitrowe butelki będą ważyły mniej niż 20 gram. Takie wnioski płyną z przedstawionego przez koncern Sidel badania dotyczącego wpływu różnych typów opakowań stosowanych w przemyśle browarniczym na środowisko.

W tej chwili opakowania PET stanowią ok. 3 proc. europejskiego rynku opakowań, w których sprzedawane jest piwo. Niemiecka firma Sidel - producent opakowań PET - we współpracy z belgijskim browarem Martens Breweries przeprowadziła badania poświęcone wpływowi procesu produkcji piwa oraz opakowań w jakich jest ono sprzedawane na środowisko. Okazało się, że butelki PET uzyskały w tym badaniu wysoką pozycję, co oznacza, że z ekologicznego punktu widzenia ich używanie jest niezwykle korzystne.

Analizie poddano wpływ produkcji 100 litrów piwa w różnych opakowaniach o pojemności 0,5 l pod kątem zużycia energii, zakwaszenia powietrza, emisji szkodliwych substancji do otoczenia, zużycia wody oraz eutrofizacji. Porównano produkcję piwa w czterech różnych typach opakowań: butelkach PET z powłoką Actis, szklanych butelkach z długa szyjką, puszkach aluminiowych i puszkach stalowych. Rozważano, która opcja jest najmniej szkodliwa dla środowiska pod względem zasobów i zanieczyszczenia w całym cyklu życia piwa.

Cykl ten obejmuje użycie zasobów podczas wzrostu i zbiórki zbóż oraz ich stosowania do produkcji opakowań pierwotnych, dostawy do sklepów oraz klientów, jak również zakończenie życia opakowania i to niezależnie od tego czy powędrowało ono na wysypisko, do spalarni czy też zostało poddane recyklingowi.

Wyniki badania pokazały, że stalowe puszki oraz butelki PET w najmniejszym stopniu przyczyniają się do negatywnego wpływu na środowisko, a także generują najmniejszy poziom emisji szkodliwych substancji do środowiska oraz stosunkowo słabo wpływają na zakwaszenie powietrza. Przewagą PET jest fakt, że może być on stosunkowo łatwo przetwarzany z wykorzystaniem praktycznie wszystkich metod recyklingu materiałów polimerowych.

Analitycy z Sidela przyznali w swoim raporcie, że to jednak produkcja stalowych puszek wymaga użycia najmniejszej ilości energii pierwotnej i wody, z kolei szkło jest największym konsumentem jeśli chodzi o zakres wykorzystania materiału, z którego produkowane jest dane opakowanie.

Warto też wiedzieć, że pod względem wpływu na środowisko opakowania pierwotne stanowią najistotniejszy czynnik podczas produkcji piwa, podczas gdy transport i opakowania wtórne odgrywają rolę stosunkowo najmniejsza. Ważnym aspektem jest też wielkość recyklingu, głównie jeśli chodzi o opakowania w postaci puszek aluminiowych. Tam gdzie ilość recyklingu są wystarczająco duże, tam aluminium może stanowić bardzo dobry wybór w przypadku pakowania piwa.

Przedstawiciele Sidela zauważają też, że jeśli waga 0,5 litrowej butelki PET wynosi 20 gram lub mniej, to wówczas PET jest ogólnie preferowanym wyborem opakowaniowym pod względem kwestii środowiskowych. Kiedy już natomiast waga opakowania przekracza 20 gram wówczas walory takiego rodzaju opakowania stają się mniej imponujące. Stąd m.in. starania Sidela w zakresie produkcji opakowań maksymalnie jak najlżejszych.

Oksy-biodegradacja: sprawdzona technologia

2009-11-09T02:33:00.000-08:00

Polscy naukowcy potwierdzili działanie oksy-biodegradacji. Pozytywna opinia niezależnych specjalistów na temat procesu oksy-biodegradacji to istotna informacja w kontekście prac nad projektem ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych. Powszechne stosowanie produktów oksy-biodegradowalnych może usprawnić gospodarowanie odpadami z tworzyw sztucznych w naszym kraju.

Naukowcy z Instytutu Technologii Polimerów i Barwników Politechniki Łódzkiej pod kierunkiem prof. Mariana Zaborskiego przeprowadzili badanie, które potwierdziło skuteczność oksy-biodegradacji.

Badanie polegało na porównaniu folii polietylenowej zawierającej dodatek oznaczony symbolem d2w oraz folii, która tego dodatku nie zawierała. Testy przeprowadzone zostały w laboratorium wyposażonym w profesjonalną aparaturę. Wyspecjalizowane urządzenia umożliwiły symulację starzenia polimerów w wybranych warunkach klimatycznych za pomocą promieniowania UV.

Przyspieszona degradacja materiałów w warunkach laboratorium była adekwatna do tej zachodzącej w warunkach naturalnych. Badanie prowadziliśmy w dwóch naprzemiennych cyklach - dziennym i nocnym, przy czym w cyklu dziennym na próbki działało promieniowanie ultrafioletowe oraz podwyższona temperatura – mówi członek zespołu badawczego Anna Masek z Politechniki Łódzkiej. Pracownicy instytutu poddawali próbki analizie co 48 godzin. - Po 16 dniach, folia zawierająca dodatek d2w wykazała całkowitą degradację. Stan folii nie zawierającej tego dodatku niemalże się nie zmienił – dodaje Anna Masek.

Warto wiedzieć, że tradycyjne tworzywo rozkłada się w środowisku kilkaset lat. Tymczasem produkty oksy-biodegradowalne ulegają całkowitemu rozkładowi na wodę, dwutlenek węgla i znikome ilości biomasy w czasie nie dłuższym niż trzy lata. Mogą one rozłożyć się samoczynnie pod wpływem działania takich czynników fizycznych, jak promieniowanie słoneczne, ciepło, ciśnienie oraz uszkodzenia mechaniczne. Degradacja następuje niezależnie od tego, czy odpady znajdują się głęboko na wysypisku, pod wodą czy też na otwartym powietrzu – mogą też być poddawane recyklingowi. Produkty oksy-biodegradowalne są powszechnie stosowane już w około 120 krajach.

Miesiąc temu polski rząd zawiesił pracę nad ustawą o opakowaniach i odpadach opakowaniowych, która regulować będzie kwestię opłat nakładanych na torby foliowe.

Opakowania oksy-biodegradowalne nie zostały ujęte w dotychczasowym projekcie ustawy, który zwalnia z opłaty recyklingowej torby papierowe i kompostowalne. Wytwarzanie produktów oksy-biodegradowalnych, w przeciwieństwie do tych kompostowalnych, nie wymaga inwestycji w zmianę parku maszynowego i tylko nieznacznie wpływa na podwyższenie kosztów produkcji.

Na odpadach można zarobić

2009-10-19T02:25:00.000-07:00

Właściwa gospodarka odpadami i ich przetwarzanie na energię to wymóg przyszłości. W naszym kraju zagadnienie to rodzi jednak komplikacje. Budowa systemu postępuje, ale zdaniem wielu zbyt wolno. Przełomem może być pierwszy obiekt do utylizacji odpadów z odzyskiem energii, którego uruchomienie zaplanowano w 2010 r. w Toruniu.

Od przyszłego roku przepisy unijne zobowiązują Polskę do znacznego ograniczenia ilości odpadów składowanych na wysypiskach. W przypadku braku spełnienia tych regulacji grożą nam wysokie kary. Tymczasem sytuacja wygląda tak, że spośród 10-11 mln ton odpadów komunalnych produkowanych co roku w Polsce, aż 95 proc. trafia na wysypiska, czyli nie tam gdzie powinno. Zdaniem ekspertów dane te są alarmujące, bo w skali kraju wytwarzanych jest rocznie ok. 10-11 mln ton. To zaś oznacza, że nie tylko sukcesywnie rośnie zagrożenie ekologiczne, ale i występuje znaczne marnotrawstwo energii i surowców wtórnych zawartych w odpadach.

Warto też zdawać sobie sprawę, że ilość odpadów jest większa niż wynika to z oficjalnie podawanych informacji. Statystyki opierają się bowiem wyłącznie na rejestrowanych na wysypiskach ilościach odpadów. Łatwo zaś zauważyć, że wiele odpadów trafia do lasu, bądź na tzw. dzikie wysypiska. Jest ich zatem znacznie więcej niż się powszechnie wydaje. Dodatkowo w przyszłości wraz z rozwojem gospodarczym i wzrastającą konsumpcją ich ilość będzie tylko rosła - od kilku lat zwiększa się ona w tempie ok. 1 proc. rocznie. W najbliższych latach dynamika ta jeszcze się znacząco zwiększy, co ma związek z coraz większym poziomem konsumpcji w naszym kraju.

Reasumując: Polska znajduje się obecnie bardzo daleko w zestawieniu wszystkich krajów unijnych pod względem gospodarki odpadami komunalnymi. W naszym kraju składuje się nie tylko najwięcej odpadów na wysypiskach, ale też występuje tu najniższy poziom odzyskanej z nich energii.

Jak widać jest źle. Dla porównania w Niemczech wysypiska przechodzą już do historii i stają się coraz rzadszym widokiem. 20 proc. odpadów trafia tam do spalarni, a 60 proc. jest poddanych recyklingowi bądź kompostowaniu. Tym samym jedynie jedna piąta odpadów trafia na wysypiska i nie podlega utylizacji bądź przetworzeniu. Od dawna nawet ta stosunkowo niezbyt duża liczba zaczyna wprawiać Niemców w duże zafrasowanie.

Podczas gdy u naszych zachodnich sąsiadów oraz w pozostałych rozwiniętych krajach na świecie trwały zawansowane prace nad rozwojem i wdrażaniem nowoczesnych technologii, w Polsce problem odpadów nie był dostrzegany. Jedynym rozwiązaniem było wyrzucenie ich na wysypisko. Niestety wzrastającej co roku ilości odpadów nie towarzyszy rozwój i wprowadzanie jakichkolwiek technologii pozwalających nie tylko na całkowitą ich utylizację i zmniejszenie szkodliwego wpływu na środowisko, ale i na odzysk zgromadzonej w nich energii.

To ważne, bowiem koszt składowania odpadów na wysypiskach rośnie od kilku lat i jest aktualnie wyższy od utylizacji śmieci za pomocą nowoczesnych i ekologicznych metod. Należy się spodziewać, że taka tendencja wzrostowa będzie się utrzymywała przez kolejne lata. W związku z tym w pewnym momencie, z powodu zbyt wysokiej ceny wywozu odpadów może dojść do sytuacji, w której jeszcze większa niż obecnie ilość odpadów będzie przez mieszkańców wywożona do lasów.

Unijne pieniądze na recykling

2009-09-10T02:20:00.000-07:00

Małe średnie i duże polskie przedsiębiorstwa, które działają w branży recyklingu odpadów mogą pozyskać środki na rozwój swojej działalności, na unowocześnienie linii technologicznych czy rozbudowę parku maszynowego. Firmy mogą pozyskać również wsparcie na dostosowanie swojej przedsiębiorstwa do wymagań dyrektyw unijnych.

Polityka ochrony środowiska jest jedną z priorytetowych polityk Unii Europejskiej. Przedsięwzięcia, których bezpośrednim efektem jest poprawa stanu środowiska naturalnego i ekosystemów chętnie współfinansowane są z funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności. I nie dotyczy to tylko projektów polegających na budowaniu sieci kanalizacyjnych, modernizowaniu oczyszczalni ścieków, czy uruchamianiu nowoczesnych sortowni i spalarni śmieci, ale również projektów w zakresie odzysku, przetwarzania i unieszkodliwiania odpadów. Stąd też przed firmami recyklingowymi duża szansa na zdobycie wsparcia unijnego.

W ramach wszystkich 16 Regionalnych Programów Operacyjnych Województw mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą aplikować o dofinansowanie swoich inwestycji proekologicznych mających na celu usprawnić proces odzysku i przetwarzania odpadów. Firmy mogą liczyć na dofinansowanie od 30 proc. do nawet 70 proc. wartości przedsięwzięcia w zależności od lokalizacji inwestycji oraz wielkości podmiotu. Zarządy województw mogły dowolnie ustalić maksymalną kwotę dofinansowania, stąd w województwie śląskim jest to kwota np. 750 tys. zł , zaś w Małopolsce nawet 2 mln zł na przedsięwzięcie. Projekty mogą dotyczyć bezpośrednio rozbudowy czy modernizacji przedsiębiorstw, które prowadzić będą do wprowadzenia nowych bądź ulepszonych produktów i usług na rynek.

Polskie firmy branży zajmujące się odzyskiem surowców oraz przetwarzaniem odpadów mogą również ubiegać się o współfinansowanie przedsięwzięć, które umożliwią im wdrożenie nowych zaawansowanych technologii recyklingowych. Szczególnie jeżeli technologie, które zamierzają zastosować, stosowane są na świecie nie dłużej niż jeden rok. Firmy mogą starać się o wsparcie do 40 mln zł, a jeżeli jednocześnie kreować będą nowe miejsca pracy (minimum 400) nawet do 160 mln zł, w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, który współfinansuje przedsięwzięcia polegające na wdrażaniu w przedsiębiorstwach innowacyjnych technologii, w tym również proekologicznych wykorzystywanych w nowoczesnym recyklingu.

Dla przedsiębiorców, którzy prowadzą działalność w zakresie odzysku i unieszkodliwiania odpadów innych niż komunalne przewidziano w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko odrębne działanie 4.6 w ramach którego, firmy mogą modernizować bądź tworzyć instalacje do odzysku, recyklingu lub unieszkodliwiania odpadów. Wsparcie na poziomie maksymalnie 20 mln zł z pewnością zachęci wielu przedstawicieli z branży recyklingowej chcących rozwijać i unowocześnić swoje przedsiębiorstwo do ubiegania się o dotację.

Przedsiębiorcy ubiegając się o dotację nie powinni zapominać, że wprawdzie dobrze napisany wniosek, właściwie sporządzona analiza finansowa i ekonomiczna, ciekawy biznesplan i studium wykonalności są ważne, ale podstawowym czynnikiem, który decyduje o losach projektu jest planowany cel i rezultat przedsięwzięcia. Kluczem do sukcesu w przypadku branży recyklingowej jest zatem przede wszystkim efekt ekologiczny przedsięwzięcia.

Rok 2009 u producentów maszyn przetwórczych w Europie

2009-08-14T02:10:00.000-07:00

Euromap podsumował 2009 r. w branży producentów maszyn do przetwórstwa tworzyw sztucznych i gumy. Wyniki okazały się bardzo słabe.

Europejskie Stowarzyszenie Producentów Maszyn dla Przemysłu Tworzyw Sztucznych i Gumy Euromap to największa w Europie branżowa organizacja tego typu. Przedstawiła swoją ocenę minionych 12 miesięcy w branży tworzyw sztucznych. Nie jest ona optymistyczna.

Załamanie gospodarcze jakie przeżyliśmy w 2009 r. było poważniejsze niż nasze przewidywanie czynione na koniec 2008 r. Oznacza to, że branża kryzysem dotknięta została bardzo mocno – ocenia Bernhard Merki, prezydent Euromap. - Chociaż początki kryzysu zaobserwowanego w 2008 r. w końcówce owego roku objęły większość europejskich państw, to jednak dla branży producentów maszyn ogólne podsumowanie 2008 r. wypadło pozytywnie. Zanotowała ona stosunkowo słaby, ale jednak wzrost na poziomie 1,2 proc. jeśli idzie o swoją całkowitą produkcję i 1,5 proc. jeśli chodzi o sprzedaż eksportową 2008 r. Być może dlatego nie zauważono wielu problemów, które ujawniły się dopiero w 2009 r.

Wiadomo już, że za 2009 r., choć dokładnych wyników Euromap jeszcze nie przedstawił, statystyki będą dużo słabsze. Dla przykładu całkowita produkcja w sektorze maszynowym spadła w 2009 r. o 22 proc.

Najgorsza dla branży producentów maszyn była wiosna 2009 r. We wszystkim państwach europejskich zanotowaliśmy silny spadek zamówień na maszyny. Wielu liczących się producentów wstrzymywało pełną produkcję i dopiero z końcem roku przywracało pełnię mocy wytwórczych.

Główny wpływ na kłopoty producentów maszyn miały przede wszystkim problemy w branży motoryzacyjnej. Zdaniem Euromapu dało się też odczuć negatywne tendencje w sektorze opakowaniowym, choć tu akurat lepiej było jeśli chodzi o opakowania dóbr konsumpcyjnych niż w przypadku opakowań przemysłowych. Na w miarę najlepszą sytuację mogli liczyć jedynie producenci dostarczający wyposażenia dla branży medycznej, która w całym sektorze tworzyw sztucznych rozwijała się najpłynniej.

W 2009 r. europejski eksport maszyn do przetwórstwa tworzyw sztucznych spadł o 35 proc. w porównaniu z wcześniejszym rokiem. Zwłaszcza w pierwszej połowie ub. roku dało się zauważyć drastyczny spadek sprzedaży do krajów Europy wschodniej i Ameryki Północnej i Łacińskiej. Nawet zainteresowanie ze strony azjatyckich nabywców nie rekompensowało strat.

W ocenie Bernharda Merkiego dopiero końcówka roku przyniosła pewne wyczuwalne ożywienie. Jednak dopiero jesienne targi K2010 w Niemczech pokażą aktualną sytuację w przemyśle producentów maszyn.

Młody Technik

2009-07-30T11:56:00.000-07:00

Młody Technik – miesięcznik naukowo-techniczny na poziomie popularnym przeznaczony głównie dla młodzieży. Wyszło także kilka numerów specjalnych np. o technice w rolnictwie.

Założony jako dwutygodnik w 1950 r., przez Zbigniewa Przyrowskiego (1921-2008), redaktora naczelnego przez następne 30 lat, do lipca 1981 r. Ilustrowany przez wiele lat przez Jerzego Flisaka.

Od 1953 r. miesięcznik. W czasach PRL-u wydawany przez Naszą Księgarnię (redakcja mieściła się na ul. Spasowskiego 4, 00-950 Warszawa), od września 1993 do czerwca 1995 przez wydawnictwo LUPUS i od października 1995 do dziś przez wydawnictwo AVT.

Prowadzi dział Klub Wynalazców poświęcony wynalazczości, w którym uczy rozwiązywania problemów technicznych i pracy wynalazczej, oraz ogłasza konkursy na proste wynalazki. W latach 60. i 70. do redakcji pisma docierały różnorodne projekty wynalazcze, które selekcjonowane przez ekspertów trafiały do specjalnie utworzonego Biura Młodzieżowych Patentów. Biuro to przyznawało niektórym projektom tzw. "Patenty Młodzieżowe", co zachęcać miało - poprzez niewielką gratyfikację finansową i medialną promocję - do rozwijania innowacyjności wśród młodych czytelników pisma.

W dziale "Na Warsztacie" od lat pokazuje jak "krok po kroku" stworzyć własnoręcznie cuda techniki i zwykłe zabawki edukacyjne.

Publikował i publikuje nadal, różne pomysły czytelników, w dziale Pomysły genialne zwariowane i takie sobie, a ich realizację w Śladem pomysłów. Regularnie zamieszczał także opowiadania fantastyczno-naukowe (na łamach MT debiutowało wielu znanych pisarzy SF, m.in. Janusz A. Zajdel). W dziale Dla każdego coś innego zamieszczane były ciekawostki techniczne. Jan Barczyk prowadził rubrykę Nauka i technika na znaczkach pocztowych. Okienko Zastanówmy się zwięźle stawiało problemy fizyczne, których rozwiązanie ukazywało się dopiero w następnym numerze. Felietony wstępne pisał Bogusław Kitzmann, którego zastąpił końcem 1981, początkiem 1982 roku Jerzy Klawiński.